TRẦN KIỆN HÀNG TOA ĐÔ

 TRẦN KIỆN HÀNG TOA ĐÔ

Duy Sac 2003

Quân Trần nhiều trận thua to

Quân Nguyên truy kích hét hò ngày đêm

Chúng đang tạo thế gọng kềm

Toa Đô nhận lệnh đánh lên Thiên Trường

Tình hình là rất khẩn trương

Hai vua tính kế để đương đầu thù

Thoát Hoan gửi tối hậu thư

Rằng là phải đích thân vua ra hàng

Tránh cho trăm họ lầm than

Họ Trần vẫn được ngai vàng quốc vương

Nếu không chấp nhận quy hàng

Đại quân Nguyên sẽ san bằng nước Nam

Hai vua không chấp nhận hàng

Quyết tâm kháng chiến đến cùng mới thôi

Chờ lâu không thấy phản hồi

Thoát Hoan ra lệnh cho người tấn công

Hai vua lại chạy lòng vòng

Rất nhiều danh tướng cản đường hy sinh

Phương nam cấp báo tình hình

Toa Đô đang dẫn đại binh tiến về

Chúng từ Bố Chính vừa đi

Quân hơn tám vạn rất là hung hăng

Giặc đi đốt phá bản làng

Vó ngựa gieo rắc kinh hoàng khắp nơi

Tình hình nguy cấp lắm rồi

Hỏi ai có dám đến nơi đương đầu

Rất nhiều cặp mắt nhìn nhau

Không ai có dám đối đầu Toa Đô

Trần Kiện liền được gọi vô

Rằng nay thế giặc rất là hung hăng

Lệnh cho Hầu dẫn quân ngăn

Để chậm bước tiến quân Nguyên vài ngày

Trong đêm phải gấp đi ngay

Nếu mà chậm trễ, tội này khó tha

Lệnh từ Thiên Tử ban ra

Bề tôi đành phải xông ra sa trường

Quân hơn ba vạn lên đường

Thủy bộ di chuyển xuống liền phương nam

Quân Trần đến giữ Nghệ An

Bố trí doanh trại liên hoàn ven sông

Quân Nguyên liên tiếp tấn công

Nhiều ngày đánh mạnh nhưng không được gì

Quân Trần hao hụt nhiều đi

Nhưng quân tiếp viện chưa hề thấy đâu

Thế nên Kiện rất lo rầu

Ông gọi Lê Tắc cùng nhau hội đàm

Rằng là Thiên Tử lớn gan

Tại sao không chịu quy hàng Thoát Hoan

Bây giờ thế cục sắp tàn

Lấy gì để chống đại quân hung tàn

Rồi đây ngọc nát, vàng tan

Trăm họ, bá tánh lầm than khốn cùng

Ta đây là kẻ tôi trung

Nhưng nay lực kiệt sức cùng tính sao

Theo ông ta phải thế nào

Khi quân tiếp viện chưa vào đến nơi

Giặc vây bốn phía hết rồi

Ta nghĩ mình phải hàng thôi đánh gì

Theo ta thì chuẩn bị đi

Nếu không tướng sỹ chẳng còn một ai

Tắc rằng tùy ý của ngài

Nhưng e tội ấy tiếng nhơ muôn đời

Thân này chỉ kẻ bề tôi

Chủ sao, tớ vậy, không lời dối gian

Nhưng ai cũng muốn đầu hàng

Đại Việt cương thổ nước nam chẳng còn

Ngài mang huyết thống Hoàng  thân

Tước Hầu là bậc đứng đầu bá quan

Rồi đây tiếng xấu tràn lan

Làm sao giải thích cho dân hiểu mình

Kiện rằng chớ nói linh tinh

Toa Đô hắn đã viễn chinh lâu rồi

Hắn ta là một tướng tài

Dũng sỹ Mông Cổ không ai thể bì

Quân ta ba vạn là chi

Nếu không hàng chúng chẳng gì còn đâu

Ta đây tuy có tước Hầu

Nhưng mà quyền bính có đâu là gì

Nếu thua, giặc bắt giết đi

Cái tước Hầu ấy chỉ là hư danh

Quân Nguyên đã chiếm kinh thành

Quan Gia kháng chiến không thành thì sao

Giặc mà bắt sẽ chém đầu

Lúc đó Vương với lại Hầu là chi

Thôi ông chớ nói thêm gì

Ta đây đã quyết sẽ đi ra hàng

Tránh cho thảm cảnh tóc tang

Ba vạn binh sỹ đỡ làm thây ma

Sáng mai ông hãy theo ta

Toàn quân giải giáp đi ra đầu hàng

Kiện sai lính gửi thư sang

Toa Đô đọc được lấy làm rất vui

Ông ta vội viết trả lời

Rằng ông quả đúng là người hùng anh

Nếu đây là tấm lòng thành

Ta đây chấp nhận lui binh một ngày

Các ông cứ việc sang đây

Ta sẽ tiếp đãi no say rượu chè

Trần Kiện vừa đọc xong thư

Ông ta cho lính từ từ tiến sang

Toa Đô ngạo nghễ hiên ngang

Ông ta tỏ vẻ huênh hoang khinh người

Vừa trông thấy Kiện, Đô cười

Rằng ngài quả thật là người tài năng

Mấy ngày dàn trận bên sông

Quân ta đánh mãi mà không thắng ngài

Bây giờ ngài đã sang đây

Quân ta có cánh có vây thêm rồi

Họ Trần chắc sẽ thua thôi

Ta trình Thái Tử cho ngài tước Vương

Cả đời nhung lụa bạc vàng

Vợ con, gia quyến cao sang hơn người

Chúng ta vào tiệc ngay thôi

Rượu thịt bày sẵn, xin mời tướng quân

Tin về cấp báo vua Trần

Rằng là Trần Kiện dẫn quân quy hàng

Hai vua nghe rất băn khoăn

Lệnh Trần Nhật Duật vào trong thay người

#trích trường ca sát thát

TRƯNG TRẮC TIỄN THI SÁCH

 TRƯNG TRẮC TIỄN THI SÁCH

Chàng ơi ! Canh đã khuya rồi

Chúng ta sẽ phải nói lời biệt ly

Chẳng hay chàng có điều gì

Mau mau nói hết ra đi lúc này

Sách rằng ta nói nàng hay

Tô Định chắc quyết lần này giết ta

Nàng lo trả mối thù nhà

Và đền nợ nước để ta yên lòng

Quê hương chịu cảnh xiềng gông

Mối thù giặc Hán chất chống núi cao

Muôn dân uất hận ngẹn ngào

Núi xương, sông máu của bao kiếp người

Lòng ta căm lắm nàng ơi

Nhưng mà chưa gặp đúng thời vùng lên

Nhiều năm chịu cảnh ươn hèn

Nay phải nhịn nhục hy sinh thân mình

Chị em nàng huấn luyện binh

Cố mà giải phóng quê mình nghe không

Đời ta nguyện hiến máu hồng

Để mong rửa nhục non sông phen này

Lời chàng nói thật đắng cay

Thiếp nguyện ghi nhớ suốt đời không quên

Dân Nam ta chẳng ai hèn

Rồi đây thiếp sẽ dựng lên cơ đồ

Hán quân xảo quyệt mưu mô

Thiếp lo chàng sẽ khó mà yên thân

Rượu đây thiếp kính mời chàng

Ta thề giành lại Giang Sơn Lạc Hồng

Chàng đi có tiếc gì không

Hay là vương vấn trong lòng điều chi

Việc binh có dặn dò gì

Xin chàng cứ nói hết đi rồi bàn

Sách rằng phải gấp tuyển quân

Xây dựng căn cứ hậu cần khẩn trương

Ta đi nàng chớ đau buồn

Hãy chờ đúng dịp để giương cờ hồng

Phải giành lại được non sông

Để lưu truyền giống Lạc Hồng muôn năm

Thương nàng phận gái yếu mềm

Thù nhà nợ nước thân em gánh gồng

Trăng khuya sáng tỏa mênh mông

Núi rừng vang tiếng trống đồng điểm canh

Thiếp đưa tiễn bậc hùng anh

Rồi đây người sẽ lưu danh đời đời

Thơ Duy Sắc 2002

DANH TƯỚNG LÊ TẦN

DANH TƯỚNG LÊ TẦN

Trích Trường Ca Sát Thát

Duy Sắc 2003

Giặc Mông đổ bộ lên đồng

Vó ngựa di chuyển lật tung luống cày

Quân đi giẫm nát cỏ cây

Lúa, ngô bị xéo, bị dày tan hoang

Tù và gầm thét kinh hoàng

Dân làng chạy hết vào hang trên rừng

Truyền tin về báo vua rằng

Tâu Quan Gia ạ! Giặc Mông đến gần

Chúng đang ổn định lại quân

Chắc chờ tiếp viện vẫn còn tuyến sau

Vua rằng tập họp quân mau

Ta phải ra đánh phủ đầu giặc ngay

Gọi ngay các tướng vào đây

Bàn xem ta đánh trận này ra sao

Quân Mông bọn chúng thế nào

Bao nhiêu số lượng báo mau rõ ràng

Truyền tin liền bẩm báo rằng

Tiên phong có khoảng năm ngàn kỵ binh

Tướng này từng đã viễn chinh

Tinh thông binh pháp, địa hình cũng hay

Hắn ta kinh nghiệm dạn dày

Xông pha chiến trận đông tây nhiều lần

Hiện giờ hắn nắm tiên phong

Quân đã đổ bộ lên đồng vừa xong

Vua đi rảo bước mấy vòng

Xong liền dừng lại nhìn trông ra ngoài

Rằng giờ ngươi hãy đi ngay

Tiếp tục do thám, mỗi ngày báo tin

Lệnh cho đánh trống điểm binh

Các tướng phải đến tổng hành dinh ngay

Lệnh truyền tướng đến đủ đầy

Thái Tông liền nói giặc ngay kia rồi

Chúng ta đánh phủ đầu thôi

Không cho bọn chúng nghỉ ngơi lâu ngày

Ai ra ngênh chiến giặc đây

Các khanh liệu đánh trận này ra sao

Giặc Mông ưu thế chỗ nào

Phải tìm hiểu kỹ tránh hao tổn người

Lê Tần tiến đến cúi người

Muôn tâu Thánh Thượng, xin Người chớ lo

Hạ thần từng đã thăm dò

Ưu thế Mông Cổ chính là kỵ binh

Bọn chúng có một đội hình

Đó là phân tán chia binh vòng tròn

Chúng cho quân chạy lòng vòng

Bao vây quân địch phía trong đội hình

Sau là dùng đến cung tên

Bắn tỉa lực lượng của bên kẻ thù

Chúng không cận chiến bao giờ

Cho nên giết chúng rất là khó khăn

Kỵ binh luôn có đao cong

Những khi tiếp cận trong vòng hiểm nguy

Bọn này nhanh nhẹn thần kỳ

Di chuyển trên ngựa ít khi nào dừng

Tài là ở chỗ bắn cung 

Bách phát bách trúng không ai sánh bằng

Trận này đánh chắc khó khăn

Bởi ta lực lượng chỉ toàn bộ binh

Theo thần nắm bắt tình hình

Ta nên kéo giãn đội hình chúng ra

Địa hình lợi thế cho ta

Bởi vì ruộng nước ngựa là khó đi

Vua rằng khanh nói tiếp đi

Tiếp theo ta phải làm gì mới hay

Tần rằng thần có kế này

Đó là dụ chúng ở đây ít ngày

Chúng ta lợi thế rừng cây

Địa hình đồi núi, sông ngòi quanh co

Giặc quen lối đánh từ xa

Ta phải cận chiến mới là cách hay

Thần xin ra đánh trận này

Cùng quân Thiên Sách, sáng mai tiến hành

Quan Gia thống lĩnh đại binh

Dàn quân trên những địa hình ven sông

Thái sư sắp sẵn thuyền rồng

Để lúc nguy cấp vượt sông lui về

Vua rằng khanh hãy nhanh đi

Các tướng chuẩn bị điểm quân lên đường

Hôm sau, trời mới tinh sương

Lê Tần vội vã lên đường xuất quân

Từ xa đã thấy quân Mông

Chúng dàn thế trận giữa đồng rất oai

Hai quân xếp một hàng dài

Lê Tần tiến tới mở lời chào nhau

Rằng nghe danh đã từ lâu

Hỏi rằng ta có thù nhau chuyện gì

Tướng quân nhanh nói ra đi

Tại sao xâm lấn biên thùy nước ta

Triệt Đô liền đáp lại là

Đại Việt quý quốc chẳng ra cái gì

Quân ta chỉ mượn đường đi

Thế mà quý quốc chưa gì đã lo

Hôm nay tôi đến thăm dò

Để xem lòng dạ An Nam thế nào

Chẳng ai có muốn binh đao

Các Ngài định liệu thế nào tùy thôi

Bề tôi nhận lệnh làm thôi

Ngài đừng trách cứ chúng tôi làm gì

Dù sao quân đã ra đi

Mũi tên đã bắn chẳng gì mà ngăn

Bây giờ ta đã ra quân

Mời ngài phá trận thử xem thế nào

Tần rằng ông chớ tự cao

Nước ta đâu dễ ra vào vậy đâu

Các ông tài cán thế nào

Cũng không có thắng được đâu đừng hòng

Tôi lo quân đội Đại Mông

Vào đây rồi lại tay không trở về

Tội cho cha mẹ ở quê

Con đi viễn xứ khi về nắm xương

Triệt Đô nhếch miệng khinh thường

Rằng là tôi ở chiến trường từ lâu

Tung hoành từ Á sang Âu

Vó ngựa Mông Cổ gieo sầu khắp nơi

Các ông chỉ có nhúm người

Quốc gia nhỏ hẹp cũng đòi đánh nhau

Hàng đi sẽ bớt khổ đau

Vua Nam vẫn được phong Hầu, phong Vương

Cơ mà bại ở chiến trường

Lỡ như bị bắt thảm thương vô cùng

Đại quân ta ở sau lưng

Ngột Lương đại tướng lẫy lừng chiến công

Chúng ta sẽ chiếm Thăng Long

Bắt giam hết đám vua Trần các ngươi

Đừng nên ngang bướng lắm lời

Ta khuyên thật đấy, các ngươi mau hàng

Ta trình Đại Hãn phong quan

Đời đời hưởng lộc tước vương xứ này

Nếu không thì đúng hôm nay

Vó ngựa ta giẫm cỏ cây không còn

Tần rằng ông quá là ngông

Tôi e ông sống không qua trận này

Đừng nên ra vẻ ta đây

Vó ngựa gì hả, môt bầy man di

Có tài hãy cứ lên đi

Hôm nay ta bắt ông về dâng vua

Triệt Đô rằng thổi tù và

Tên này hắn chọc tức ta nãy giờ

Các ngươi để hắn cho ta

Bọn người Đại Việt thật là ngu si

Để xem chúng có những gì

Mà dám đọ sức quân ta thế này

Nói xong ông xốc tới ngay

Lê Tần nhìn thấy cũng liền xông lên

Trống Đồng đánh tiếng vang rền

Hai tướng hỗn chiến mấy vòng lại qua

Lê Tần thương pháp tài hoa

Triệt Đô đao pháp cũng là tinh thông

Đôi bên quần thảo giữa đồng

Hơn năm mươi hiệp vẫn không lui về

Thái Tông nhìn thấy từ xa

Lời rằng tướng giặc tài ba hơn người

Lê Tần e sẽ thua thôi

Ta thấy tiếp viện đến rồi, hướng Tây

Thình lình thám mã đến ngay

Rằng tâu Thánh Thượng giặc đầy trên sông

Chúng đang đổ bộ lên đồng

Đại quân năm vạn, rất đông chiến thuyền

Bọn người Đại Lý đi tiên

Tướng Đoàn Hưng Trí là tên cầm đầu

Ngột Lương thống lĩnh phia sau

Chúng đang tập họp với nhau hết rối

Vua rằng chuẩn bị đánh thôi

Lệnh cho đánh trống triệu hồi tiên phong

Quân ta dàn trận giữa đồng

Để ngăn quân giặc chứ không kịp rồi

Lê Tần đang đánh ngược xuôi

Đã hơn trăm hiệp, mồ hôi đẫm người

Triệt Đô cũng mệt rã rời

Bỗng dung chiêng đánh thu hồi tiên phong

Triệt Đô hoảng hốt trong lòng

Ông ta lùi lại một vòng tránh xa

Lời rằng đại tướng của ta

Vừa mới ra lệnh bảo ta lui về

Tội ngươi ta sẽ tạm tha

Bây giờ ngươi hãy về nhà nghỉ ngơi

Quân ta chiếm nước ngươi rồi

Khi đó hỏi tội các ngươi dễ mà

Lê Tần rằng chớ ba hoa

Đại Quân ta đã ở đây lâu rồi

Sẽ cùng đánh với các ngươi

Đại Việt há sợ các người hay sao

Ngươi về chuẩn bị đi nào

Đừng có khoác loác tự cao lắm lời

Thái Tông cũng đã đến nơi

Đại quân sáu lộ rợp trời cờ bay

Mười vạn quân đã đủ đầy

Tất cả đợi lệnh chung tay diệt thù

Quân Mông tập họp từ từ

Ngột Lương liền gọi Triệt Đô mắng rằng

Nhà ngươi quả thật hung hăng

Dám cãi quân lệnh ta ban nữa à

Ngươi làm bại lộ quân cơ

Tội này quá lớn khó mà được tha

Bây giờ hãy tạm lui ra

Lập công chuộc tội mới là hùng anh

#tho,#thohayvietnam,#thotinh,#thoduysac,#thohay,#thohai,#vanhoc,#thotinhchoem,#thocavietnam,#thovacuocsong,#thomoi,#nhathotre,#thocodien,#thohiendai,#thohaiku

TRƯNG NỮ VƯƠNG 2

TRƯNG NỮ VƯƠNG

Thơ Duy Sắc 2003

Giặc bắc hung tàn gieo oán hận

Trời nam nữ kiệt gánh giang sơn

Rượu đào tiễn biệt người chinh phụ

Trống đồng thôi thúc chí hùng anh

Chị em thề nguyện cùng sông núi

Rửa nhục quê hương, trả thù chồng

Nữ nhi khí phách trang hào kiệt

Khí thế ầm vang cả đất trời

Giặc hán kinh hoàng nên tháo chạy

Giẫm đạp lên nhau xác chất chồng

Máu tươi chảy khắp hồng sông núi

Độc lập trở về cõi lĩnh nam

Trưng vương khí phách noi gương sáng

Dòng giống rồng tiên thật oai hùng

Muôn năm lịch sử lưu danh mãi

Nước Việt một thời đã vinh quang

TRƯNG NỮ VƯƠNG

TRƯNG NỮ VƯƠNG

Thơ Duy Sắc 2003

Đời nô lệ trăm đắng ngàn cay

Thân phận người chẳng khác cỏ cây

Giặc tàn bạo thẳng tay đàn áp

Máu đào rơi chảy khắp sơn hà

Phận nữ lưu chân yếu tay mềm

Lòng yêu nước vẫn luôn nung nấu

Hận quân Hán tham tàn bạo ngược

Mối thù chồng quyết trả cho xong

Hai chị em thề với đất trời

Quyết rửa sạch thù nhà nợ nước

Trống đồng giục đoàn quân tiến bước

Anh hùng xông lên diệt quân thù

Ngọn cờ đào phất phới bay cao

Vùng Lĩnh Nam đất trời rung chuyển

Giặc tháo chạy kinh hồn khiếp vía

Cõi trời nam sử sách vang danh

Trưng Nữ Vương ngời sáng sử xanh

Bậc nữ kiệt tài ba xuất thế

Giống lạc hồng oai phong lẫm liệt

Hồn núi sông lưu mãi muôn đời

THOÁT HOAN VÀO THĂNG LONG

THOÁT HOAN VÀO THĂNG LONG

Thơ Duy Sắc 2003

Quân Nguyên vào chiếm Thăng Long

Kinh Thành trống trải, phố không bóng người

Đại quân hạ trại nghỉ ngơi

Thoát Hoan mừng rỡ liền cười thật to

Hạ nhân thấy vậy reo hò

Toàn quân bày tiệc diễn trò sáng đêm

Hoan rằng quân Việt quá hèn

Trốn như lũ chuột làm nên việc gì

Ngày mai quét sạch chúng đi

Đất này rồi sẽ thuộc về Đại Nguyên

Hoan rằng chuẩn bị chiến thuyền

Cho quân truy đuổi vua quan nhà Trần 

Lệnh Toa Đô phải gấp lên

Hành quân thần tốc để còn hội binh

Các ngươi phải nắm quân tình

Thuyền lương ngoài biển hành trình ra sao

Nếu như chậm trễ lâu vào

Quân ta sẽ khó ở lâu đất này

Hôm sau Hoan thị sát ngay

Ông ta cảm thấy có gì khả nghi

Nghĩ rằng thành chẳng có gì

Con gà con chó cũng đi hết rồi

Hoan vào cung điện xăm soi

Ông ta hý hửng lên ngai vàng ngồi

Gom mớ của quý xong xuôi

Quân Nguyên tìm kiếm xem người ở đâu

Chúng chia nhiều ngả khác nhau

Tìm mãi không thấy chỗ nào có dân

Quan Lương đến mới thưa rằng

Trình đại nguyên soái quân lương cạn dần

Thuyền Lương thì vẫn biệt tăm

Ngài xem sắp tới phải làm sao đây

Thoát Hoan tái hết mặt mày

Ông ta liền bảo không hay thật rồi

Thành này ta phải bỏ thôi

Nếu không cả đám chôn thây chỗ này

Lệnh truyền quân rút ra ngay

Ta sang bờ bắc lấy cây dựng nhà

Thành này đốt hết cho ta

Để quân Trần biết lòng ta thế nào

Lệnh ban phải rút quân mau

Quân Nguyên vâng lệnh bắt đầu rút đi

Chúng đốt sạch chẳng còn gì

Chúng đào lăng tẩm lấy đi ngọc vàng

Thăng Long xớ xác tan hoang

Kinh thành đổ nát điêu tàn thê lương

Hai vua về đất Thiên Trường

Thoát Hoan đang tiến ngược đường đánh lên

Quân Nguyên di chuyển rần rần

Vó câu cày xới ruộng vườn nát tan

Muôn dân trăm họ kinh hoàng

Tiếng kêu tiếng khóc nó vang thấu trời.

TIỄN CHỒNG ĐI LÍNH

TIỄN CHỒNG ĐI LÍNH

Thơ Duy Sắc 2003

Chàng ơi| vua có lệnh truyền

Trống đình đã đánh báo tin khắp làng

Tình hình quân địch tiến sang

Có gần trăm vạn, nhiều đường hành quân

Nhà ta có bốn miệng ăn

Thiếp lo con nhỏ biết làm sao đây

Chàng đi ra trận phen này

Không biết mình có còn ngày gặp nhau

Quân ta thất thủ tuyến đầu

Rất nhiều Tông Thất kéo nhau ra hàng

Quân Nguyên dũng mãnh hung hăng

Em lo kháng chiến khó lòng thành công

Nàng ơi! Đừng có nản lòng

Vua tôi trên dưới sẽ không đầu hàng

Chẳng qua một số tiểu nhân

Tham sinh quý tử thích làm ngựa trâu

Nam nhi chí lớn hàng đầu

Đó là nợ nước và sau nợ nhà

Toàn dân cùng với Quan Gia

Đều chung gánh vác Sơn Hà nguy nan

Nàng yên tâm hãy ở làng

Việc quân nhi nữ đừng bàn làm chi

Giặc kia ta há sợ gì

Bọn chúng sẽ phải cút đi phen này

Luyến lưu trong buổi chia tay

Nàng đừng khóc lóc tỏ bày khó khăn

Bởi vì như vậy là hèn

Ta cũng sẽ bị níu chân, mềm lòng

Ải xa vó ngựa Nguyên Mông

Chúng đang giày xéo ruộng đồng quê ta

Trong cơn nguy biến Sơn Hà

Nam nhi không thể ở nhà yên thân

Biết nàng còn phải chăm con

Biết nàng sẽ khổ tháng năm sau này

Thôi đành ngậm đắng nuốt cay

Thôi đành ta phải chờ ngày gặp nhau

Nàng nhìn ta kỹ xem nào

Có phải một đấng anh hào hay không

Rồi đây ta lập chiến công

Nàng tự hào có người chồng như ta

Trống đồng giục giã đàng xa

Hôm nay đưa tiễn vậy là đã xong

Nàng lo chăm sóc các con

Để ta vững chí yên lòng tòng chinh

TIỄN ĐƯA

 TIỄN ĐƯA

Trích Trường Ca Sát Thát

Duy Sac 2004

Vua ban chiếu lệnh công đồn

Quân ta sẽ đánh vào Đông Bộ Đầu

Thủy binh hai hướng hợp nhau

Bộ binh ra bến bắt đầu hành quân

Chàng ơi giặc Thát hung tàn

Thăng Long đổ nát tang hoang hết rồi

Thê lương máu chảy đầu rơi

Tiếng than tiếng khóc dậy trời nước nam

Chàng đi mong hãy vững lòng

Nam nhi báo đáp núi sông quên mình

Thiếp nơi đây sẽ chờ tin

Ngày về chiến thắng quê mình hoan ca

Ta đi bảo vệ sơn hà

Cùng bao chiến sỹ xông pha trận tiền

Xá gì mũi đạn làn tên

Nàng yên tâm để vững bền lòng trai

Nếu như chinh chiến còn dài

Nước ta ắt chịu cảnh tai ương nhiều

Đôi mình xa cách sẽ lâu

Mong nàng gìn giữ lấy câu chung tình

Ngày mai vào cuộc trường chinh

Làm sao dám hẹn ngày mình gặp nhau

Dù cho chiến cuộc thế nào

Thiếp luôn chung thủy sắt son đợi chàng

Trống dồn thúc giục hành quân

Trên cao trăng sáng soi đường ta đi

Nàng nhanh quay gót ra về

Đừng nên quyến luyến, người đi nản lòng

Ngày mai giải phóng non sông

Hai ta nâng chén rượu hồng giao bôi

Hai vua đã xuống thuyền rồi

Chào nàng, ta phải đi thôi, trễ giờ.

TRỊNH TRÁNG ĐÁNH LŨY THẦY

 TRỊNH TRÁNG ĐÁNH LŨY THẦY

Thơ Duy Sắc 2005

Nguyễn quân tháo chạy khắp nơi

Quân Trịnh truy đuổi bắt người lung tung

Làm cho bá tánh hãi hùng

Họ theo quân Nguyễn vào trong nam nhiều

Trịnh quân thế mạnh nên kiêu

Họ không biết trước những điều khó khăn

Thế nên tiếp tục hành quân

Hai đạo thủy bộ tiến dần về nam

Vượt qua luôn cả đèo ngang

Quân Trịnh đổ bộ ở gần sông Gianh

Xa xa có mấy đồn canh

Quân Nguyễn bỏ chạy về thành áng binh

Trịnh Tráng xem xét địa hình

Thấy rằng có một tường thành chắn ngang

Ông ta về trướng họp bàn

Tìm cách để vượt sông Gianh dễ dàng

Tuy nhiên có vẻ khó khăn

Bởi lũy Trường Dục chắn đường hành quân

Nếu không chiến thắng cho nhanh

Vấn đề lương thực sẽ thành mối nguy

Sau khi bàn bạc chi ly

Quân Trịnh quyết định tiến về sông Gianh

Nguyễn quân cố thủ trong thành

Ở trên chiến lũy đặt thần công Tây

Quân Trịnh dàn trận nửa ngày

Bắt đầu tiến đánh lũy Thầy rất hăng

Sau hơn trăm loạt thần công

Bộ binh quân Trịnh bắt đầu xông lên

Hai phe bắn cả rừng tên

Xác người tử sĩ đầy trên cánh đồng

Lửa hồng cháy rực cả vùng

Nồi da sáo thịt thật không gì bằng

Nguyễn quân càng đánh càng hăng

Viện quân từ đất Kim Long hội vào

Thế nên sĩ khí thêm cao

Họ ở trên lũy ào ào bắn tên

Quân Trịnh không thể leo lên

Trịnh Tráng lại cứ bắt quân không lùi

Máu tươi vung vấy khắp nơi

Đúng là thảm cảnh kiếp người là đây

Đánh nhau gần hết cả ngày

Quân Trịnh có vẻ hăng say không còn

Trịnh quân cứ cố tấn công

Nhưng mà thất bại, nản lòng muốn lui

Trịnh Tráng cũng mệt lắm rồi

Ông ta tính chuyện rút lui về Triều

NỖI BUỒN LÊ NGỌC HÂN

 NỖI BUỒN LÊ NGỌC HÂN

Duy Sac

Chiều xuân trên đất Phú Xuân

Nỗi buồn công chúa Ngọc Hân chất đầy

Bắc Hà giặc Mãn bao vây

Đền đài, lăng tẩm, cỏ cây điêu tàn

Hoàng thân quỳ gối đầu hàng

Điện ngọc, cung vàng lơ láo trơ trơ

Kẻ sỹ rụt cổ làm ngơ

Vua tôi luồn cúi đi thờ ngoại bang

Nông phu rời bỏ xóm làng

Tha phương cầu thực lang thang không nhà

Bao nhiêu mồ mả ông cha

Giặc Mãn đào bới hết ra tìm vàng

Kẻ thù lên giọng ngênh ngang

Thiên triều phách lối hung tàn dã man

Nước nhà lâm cảnh lầm than

Ngọc Hân đau xót lệ tràn canh thâu

Hoàng Lê nhất thống còn đâu

Tinh hoa Đại Việt bao lâu cấu thành

Giờ cơn binh lửa tan tành

Tháp rùa ngơ ngẩn liễu xanh u buồn

Ngọc Sơn trước trận mưa tuôn

Thê Húc nhớ nguồn cố với lời than

Bút thiêng viết nét than van

Văn miếu luyến tiếc lời vàng thánh nhân

Hoa đào tan tác bụi trần

Pháo tết rần rần tiếng nổ tóc tang

Nữ nhi chỉ biết thở than

Giọt nước mắt nàng cay đắng tha hương

Sac 2002

THỦY CHIẾN SÔNG BẠCH ĐẰNG

 THỦY CHIẾN SÔNG BẠCH ĐẰNG

Trích Trường Ca Sát Thát

Duy Sac 2003

Quân Nguyên lại chiếm Thăng Long

Nhưng giống như trước, thành không bóng người

Quân Doanh cắm trại khắp nơi

Chờ Trương Văn Hổ ở ngoài chuyển lương

Quân Trần không mở chiến trường

Hai vua tạm lánh không đương đầu thù

Nhân Huệ Vương Trần Khánh Dư

Nhận lệnh đánh phá thuyền lương kẻ thù

Chúng đang di chuyển sang ta

Do Trương Văn Hổ chính là tướng quân

Hổ đi qua lối Vân Đồn

Khánh Dư mai phục tấn công bất ngờ

Thuyền lương bị đánh thua to

Quân lương bị đắm khó mà vớt lên

Hồ đành phải bỏ lương thuyền

Cắm đầu cắm cổ chạy luôn không về

Tháng ngày dai dẳng lê thê

Viễn chinh xa xứ thật là buồn sao

Chờ lâu không thấy lương đâu

Thoát Hoan sốt ruột ra vào không yên

Tin từ quân báo về trình

Rằng Trương Văn Hổ bại binh trốn rồi

Chắc lương không thể đến nơi

Thoát Hoan giật bắn, cả người run lên

Rằng thôi lại bại nữa rồi

Toàn quân đành phải rút thôi, đánh gì

Bây giờ tính cách rút đi

Bảo toàn mạng sống trở về Trung Nguyên

Tình hình giặc mất lương thuyền 

Tướng Trần Hưng Đạo trình lên vua rằng

Hiện nay giặc gặp khó khăn

Lương thực không có chắc lòng muốn lui

Đường rừng ta phục binh rồi

Nhưng còn đường thủy e hơi khó lường

Tôi xin đến Bạch Đằng Giang

Bố trí trận địa đánh đoàn thuyền Nguyên

Hai vua chấp nhận ý trên

Rằng vương đã quyết cứ làm vậy đi

Quốc Công nhận lệnh tức thì

Ông cho thám mã gấp đi dò đường

Thủy quân đến Bạch Đằng Giang

Nghiên cứu thời tiết, địa hình ven sông

Quả nhiên trời nước mênh mông

Thuyền như chiếc lá giữa dòng cứ trôi

Hoa lau bay rợp chân trời

Hoang vu chẳng thấy tăm hơi nóc nhà

Thuyền câu lảng vảng hát ca

Bốn bề vắng lặng thật là thâm u

Chiến thuyền lướt nhẹ thư thư

Đội quân trinh sát thăm dò các nơi

Luồn lạch tìm hiểu rạch ròi

Nước lên nước xuống mỗi nơi thế nào

Thông tin chính xác gắt gao

Quốc Công Tiến Chế liền vào việc ngay

Lệnh cho quân chế cọc dài

Trên đầu vót nhọn cắm đầy lòng sông

Phục binh bố trí nhiều vòng

Thần cơ, hỏa dược giấu trong mé rừng

Hai vua ở đất Hiệp Môn

Chuẩn bị quân đội hiệp đồng tấn công

Tình hình giặc đã nản lòng

Thoát Hoan di chuyển đại quân rút dần

Khắp nơi đều có quân Trần

Quân Nguyên gặp phải khó khăn vô cùng

Biên cương cho đến núi rừng

Ở đâu cũng thấy phục binh cản đường

Quân Nguyên tan tác thảm thương

Quyết mở đường máu không màng hiểm nguy

Thủy quân đang tính đường về

Không dám ra biển mà qua Bạch Đằng

Ô Mã Nhi vốn kiêu căng

Nhưng lần này chỉ kiếm đường chạy nhanh

Ông ta dẫn đội binh thuyền 

Hơn sâu trăm chiếc với năm vạn người

Bạch Đằng Giang chuẩn bị xuôi

Ai ngờ quân báo có người tấn công

Ông ta tức giận hầm hầm

Rằng kẻ nào dám tấn công lúc này

Lính rằng Nguyễn Khoái thưa ngài

Hắn ta khiêu chiến ở ngoài cửa sông

Nhi rằng chúng có đông không

Lệnh ta truyền xuống đề phòng phục binh

Nhanh đi do thám quân tình

Rồi phải cấp báo tình hình cho ta

Phàn Tiếp rằng Nguyễn Khoái à

Tên này cũng khá nên ta phải phòng

Hắn là Thánh Dực nghĩa quân

Một đội tinh nhuệ sẵn sàng hy sinh

Hôm nay khiêu chiến quân mình

Tôi e là kế nghi binh giặc Trần

Hoạch Phong rằng cẩn thận hơn

Quân ta đang rút nên cần phải nhanh

Đừng nên cố gắng giao tranh

Kẻo mà sự việc không thành là nguy

Bộ binh các cánh đã đi

Chỉ còn thuyền chiến nặng nề khó khăn

Mấy người đang đứng họp bàn

Đột nhiên lính đến thưa rằng đánh to

Nguyễn Khoái đánh giết nãy giờ

Rất nhiều binh sỹ quân ta chết rồi

Tướng quân phải quyết ngay thôi

Bây giờ nguy hiểm lắm rồi tướng quân

Phàn Tiếp rằng ngươi im mồm

Hãy đi do thám địch quân xem nào

Chiến binh lại thế hay sao

Đại Nguyên quân đội lẽ nào sợ ai

Ô Mã Nhi nhíu nhíu mày

Rằng tên Nguyễn Khoái đến đây làm gì

Thuyền ta đang cố rút đi

Ta cứ xem hắn  làm gì được ta

Lệnh truyền quân cứ theo đà

Xuôi cùng con nước để mà hành quân

Nguyễn Khoái lại tiến đến gần

Ông cho quân đánh lên thuyền Mã Nhi

Đánh xong quân lại chạy đi

Mã Nhi tức lắm thế là đuổi theo

Phản Tiếp rằng chớ đuổi theo

Nếu có mai phục cách nào rút đi

Nhi rằng chuyện nhỏ sợ gì

Để tôi bắt hắn đem về giết đi

Các ông đứng đó làm gì

Xông lên giết giặc còn đi về nhà

Nếu không thì hãy chạy xa

Chứ đừng có tính đàn bà thế kia

Phàn Tiếp đành kéo quân đi

Đuổi theo Nguyễn Khoái chẳng hề đắn đo

Đại quân xuất trận reo hò

Nguyễn Khoái vừa đánh vừa thua nhiều lần

Quân Nguyên truy đuổi không ngừng

Chẳng mà mấy chốc vào sông Bạch Đằng

Chiến thuyền cứ lướt băng băng

Thủy triều đang xuống lộ hàng cọc ra

Thình lình hai phía bên bờ

Có tiếng pháo hiệu, quân la dậy trời

Ô Mã  Nhi nghĩ tiêu rồi

Ta trúng mai phục chúng rồi rút nhanh

Toàn quân Nguyên rối đội hình

Quân Trần bốn phía bắn tên không ngừng

Bè tre hỏa dược tấn công

Một vùng trời lửa cháy bùng bốc cao

Thủy triều đang xuống ào ào

Những chiếc cọc gỗ đâm vào thuyền Nguyên

Quân Trần khí thế xông lên

Tiếng la Sát Thát vang rền núi sông

Một vùng nước nhuộm máu hồng

Xác giặc chết đuối chồng chồng lên nhau

Ô Mã Nhi choáng hết đầu

Phàn Tiếp hốt hoảng bắt đầu hoang mang

Áo Lỗ Xích lúc bàng hoàng

Bị tướng Nguyễn Khoái bắt làm tù binh

Ô Mã Nhi cố liều mình

Tả xung hữu đột đánh binh lính Trần

Phàn Tiếp bị trúng đầy tên

Ông ta ngã xuống chiến thuyền bơi sông

Ai ngờ ra đến giữa dòng

Quân của Nguyễn Khoái bắt ông lên bờ

Ô Mã Nhi bị bơ vơ

Quân Nguyên bị giết thật là thảm thương

Chiến thuyền bị cháy phừng phừng

Quân Nguyên bị diệt hoàn toàn tại đây

Sau lần xâm lược đợt ngày

Quân Nguyên chẳng dám còn gây oán thù

Chiến công oanh liệt ngàn thu

Bạch Đằng Giang ngập xác thù đầy sông.

Vang danh nòi giống Tiên Rồng

Đông A Hào Khí muôn năm lưu truyền.

HÀM TỬ QUAN

 HÀM TỬ QUAN

Duy Sac 2003

Trích đoạn Trường ca Sát Thát

Toa Đô giao chiến lâu ngày

Nhưng chưa thắng được nên cay cú nhiều

Quân lương còn chẳng bao nhiêu

Quân Trần lại bổ sung nhiều viện binh

Tướng Trần Quang Khải tài tình

Có nhiều cách đánh thông minh bất ngờ

Khải cho bắn rất nhiều thư

Dụ hàng người Tống theo về phe ta

Thư rằng Tống Việt hai nhà

Tuy có mâu thuẫn nhưng mà đồng văn

Giặc Mông hung ác, bạo tàn

Tống Triều bị diệt, muôn dân khổ sầu

Các ông phải chịu thương đau

Xông pha ở những tuyến đầu tiên phong

Trung thành với chúng một lòng

Nhưng nào có được thưởng công lao gì

Tức lên, bọn chúng giết đi

Các ông đâu có khác gì cỏ cây

Viễn chinh xa xứ lâu ngày

Chắc gì còn sống để quay trở về

Hãy theo về với chúng ta

Bảo đảm cuộc sống về già bình yên

Cùng nhau đánh đuổi quân Nguyên

Chờ ngày khôi phục lại triều Tống xưa

Nhanh lên kẻo muộn bây giờ

Đừng do dự nữa, chúng ta luôn chờ

Sau khi đọc những lá thư

Rất nhiều người Tống từ từ trốn đi

Toa Đô không có cách gì

Ông ta tức tối giết đi mớ người

Khiến cho oán hận khắp nơi

Hàng binh người Tống cứ rời quân doanh

Cho nên kế hoạch thắng nhanh

Toa Đô nhận thấy khó thành công ngay

Ba quân đánh trận dài ngày

Tinh thần sa sút, tóc tai bơ phờ

Hai bên cứ mãi giằng co

Thoát Hoan biết vậy nên là rất lo

Nếu như kế hoạch chần chừ

Hội binh không kịp là hư thế cờ

Truyền tin đến trại Toa Đô

Rằng là Thái Tử lệnh cho các ngài

Điều binh cấp tốc ra ngay

Để mà phối hợp kịp ngày tấn công

Cùng nhau truy quét giặc Trần

Bởi vì lương thảo trong quân cạn rồi

Toa Đô toát cả mồ hôi

Ông ta liền phái gấp người đi ngay

Truyền tin chạy trạm đêm ngày

Tìm đến thủy trại quân Nguyên bảo rằng

Tình hình đang rất là căng

Chúng ta phải gấp tiến hành hội binh

Ngài cho điều động chiến thuyền

Để theo đường biển tiến về Thăng Long

Truyền tin bày tỏ nỗi lòng

Mã Nhi đã hiểu nên ông bảo rằng

Mi về trình với tướng quân

Di dời doanh trại ra gần cửa sông

Ba ngày thuyền sẽ vào trong

Rước người về đất Thăng Long một lần

Toa Đô ra lệnh ba quân

Từ từ rút khỏi Nghệ An bằng thuyền

Vua Trần nghe được nguồn tin

Lời rằng giặc Thát biết mình cạn lương

Ba quân có vẻ chán chường

Mỏi mệt nên phải tìm đường rút đi

Ta không cho chúng trở về

Chúng mà hợp nhất sẽ là rất nguy

Lệnh Trần Nhật Duật tiến về

Đón đầu chặn giặc đang ra kinh thành

Mọi việc phải thật là nhanh

Tinh binh năm vạn gấp hành quân ngay

Nếu như chiến thắng trận này

Quân Nguyên đại bại chắc là nay mai

Sau khi di chuyển nhiều ngày

Quân Nguyên dựng trại phía nam kinh thành

Một là ở bến Chương Dương

Hai là Hàm Tử tiện đường giúp nhau

Chúng cho dựng lũy, đào hào

Doanh trại liên tiếp nối nhau hàng dài

Quân Trần cũng đã được hay

Quốc Công Tiết Chế chọn ngày tấn công

Ba quân nhất chí đồng lòng

Tướng Trần Nhật Duật tiên phong đi đầu

Nguyễn Khoái, Quốc Toản theo sau

Tiến về Hàm Tử đánh vào trại Nguyên

Toa Đô đang ở Soái Thuyền

Có tin cấp báo trình lên bất ngờ

Rằng là bọn chúng đánh ra

Tướng Trần Nhật Duật chính là tiên phong

Chiến thuyền dàn trận giữa dòng

Bộ binh các hướng rất đông tiến về

Đô rằng không có bận chi

Ta đợi bọn chúng đánh về từ lâu

Lần này chúng lại đánh vào

Đúng là cơ hội cớ sao lo gì

Ngươi mau truyền lệnh ta đi

Đại doanh chuẩn bị ra quân giết thù

Chiến thuyền xuất kích cho ta

Lễ binh hãy thổi tù và thúc quân

Tướng Trần Nhật Duật khiển quân

Chiến thuyền bày trận dàn hàng trên sông

Các quân tác chiến hiệp đồng

Thủy bộ phối hợp tấn công bất ngờ

Từ xa đại tướng Toa Đô

Tay cầm chùy sắt hét hò đốc quân

Hai bên thuyền sáp lại gần

Thủy binh hỗn chiến máu loang đỏ ngầu

Quân Trần thuyền nhỏ nối nhau

Tiếp cận phóng hỏa lên tàu giặc Nguyên

Lửa bùng đốt cháy nhiều thuyền

Toa Đô ra lệnh quân Nguyên lùi về

Chúng dùng nỏ cứng bắn ra

Cung thủ thiện xạ nhắm vào thủy binh

Xác người trôi dạt lềnh bềnh

Lửa cao ngùn ngụt cháy lan một vùng

Quân Trần cảm tử xung phong

Thánh Dực nghĩa dũng vẫy vùng liều thân

Quân Nguyên hoảng hốt tinh thần

Bởi vì trên bộ, quân trần ném lao

Cung tên bắn cứ ào ào

Hỏa dược liên tiếp ném vào không ngưng

Đôi bên chém giết không ngừng

Xác người lớp lớp cứ chồng lên nhau

Toa Đô lại ném quân vào

Kỵ binh thiện chiến vác đao lên càn

Quân Trần không chút hoang mang

Tượng binh cứ thế dàn hàng xông lên

Tù và, chiêng trống vang rền

Đầu rơi, máu chảy, tiếng rên, tiếng gào

Toa Đô vẫn rất tự cao

Ông cho quân bộ ào ào xông lên

Thủy binh bắn vạn mũi tên

Quân Trần phơi xác đầy trên bến thuyền

Tướng Phạm Ngũ Lão liều thân

Ông xông lên tận xoái thuyền Toa Đô

Quân Nguyên thấy vậy xông vô

Mãnh hổ ở giữa bầy hồ xông pha

Toa Đô vội nhảy xông ra

Ông ta liền hỏi ngươi là tên chi

Mau khai ra thật nhanh đi

Để mà có chết cũng là xứng danh

Ta là dũng sỹ Đại Nguyên

Anh hùng của đất thảo nguyên lẫy lừng

Nhà ngươi dám đánh ta không

Để xem võ tướng quân Trần ra sao

Toa Đô cười rất tự hào

Tay cầm chùy sắt lao vào đánh ngay

Ngũ Lão chuyển thế liền xoay

Cây thương vun vút trong tay liên hồi

Hai bên đánh toát mồ hôi

Tướng Phạm Ngũ Lão đánh hồi mã thương

Tấn công vào phía trái sườn

Toa Đô lách phải phản đòn rất nhanh

Hai bên hùng hổ giao tranh

Tướng Trần Quốc Toản không đành đứng yên

Ông cầm đôi kiếm xông lên

Rằng ta là Thánh Dực quân họ Trần

Hôm nay vì nước vì dân

Quét sạch giặc khỏi giang sơn Lạc Hồng

Nhà ngươi dám đánh ta không

Hôm nay ta sẽ lấy đầu của mi

Toa Đô xiết chặt tay chùy

Sẵn sàng chuẩn bị đánh luôn hai người

Ông ta di chuyển tới lui

Chỉnh lại áo giáp trên người cho ngay

Bao năm chinh chiến dạn dày

Nên ông ta rất là hay đề phòng

Sau khi một phút bình tâm

Nhìn Trần Quốc Toản rồi xong ông cười

Thì ra lại chính là ngươi

Cái thằng nhãi nhép tuổi đời nít ranh

Hôm nay ra vẻ hùng anh

Ta cho mi sẽ về cùng tổ tiên

Cả hai hãy cứ xông lên

Để xem tài nghệ tướng trần là bao

Quốc Toản múa kiếm xông vào

Toa Đô uyển chuyển trước sau tránh đòn

Đôi chùy nặng cả trăm cân

Ông ta vung nhẹ như không có gì

Hơn năm mươi hiệp qua đi

Toa Đô có vẻ đã suy yếu dần

Không còn vững ở đôi chân

Tấn công ít lại và còn muốn lui

Ba người đánh ngược đánh xuôi

Quốc Toản sơ hở bị chùy trúng vai

Gươm liền bị rớt khỏi tay

Ông ta cố gượng để xoay tránh đòn

Phạm Ngũ Lão đánh dập dồn

Ngọn thương tới tấp tấn công không ngừng

Toa Đô luống cuống cả chân

Bất ngờ Quốc Toản liền đâm cạnh sườn

Một bên áo giáp bị bung

Toa Đô cảm thấy hãi hùng chân run

Ông ta đang định thế chuồn

Tướng Phạm Ngũ Lão đâm liền một thương

Vậy là danh tướng oai hùng

Bách chiến bách thắng đã dừng cuộc chơi

Một thương chí mạng lìa đời

Quân Nguyên bỏ chạy khỏi nơi chiến trường

Quân Trần truy đuổi khẩn trương

Một vùng chiến địa máu hồng thành sông.

#tho,#thohayvietnam,#thotinh,#thoduysac,#thohay,#thohai,#vanhoc,#thotinhchoem,#thocavietnam,#thovacuocsong,#thomoi,#nhathotre,#thocodien,#thohiendai,#thohaiku

XUÂN ẤY OAI HÙNG

 XUÂN ẤY OAI HÙNG

Duy Sac 2005

Vua Lê cầu viện Mãn Thanh

Mong sao vực lại uy danh một thời

Vua Thanh rất lấy làm vui

Lệnh cho hai chục vạn người tiến sang

Thăng Long đổ nát điêu tàn

Mùa xuân u uất, tóc tang đầy trời

Hận thù dâng khắp mọi nơi

Giang sơn khói lửa, lòng người ly tan

Quân Thanh chiếm đóng Kinh Thành

Tham tàn, bạo ngược, trời xanh cũng buồn

Muôn dân rên xiết thảm thương

Còn đâu Đại Việt đã từng vang danh

Quê hương như vậy sao đành

Đúng là ô nhục sử xanh muôn đời

Giặc đi như chuyến dạo chơi

Tha hồ cướp bóc giết người thẳng tay

Hỏi ai chịu nổi nhục này

Anh hùng quật khởi ra tay diệt thù

Tây Sơn hào kiệt xưng vua

Hành quân thần tốc đánh về Thăng Long

Vua, tôi trên dưới đồng lòng

Quyết tâm giành lại non sông Lạc Hồng

Quân đi như bão như giông

Kẻ thù khiếp sợ hãi hùng tâm can

Ngọc Hồi đồn bị san bằng

Đống Đa xác giặc chất cao thành gò

Thăng Long tươi sắc đào hoa

Mùa Xuân năm ấy thật là vinh quang

Chiến công chói lọi sử vàng

Quanh Trung Hoàng Đế vẻ vang muôn đời

Anh hùng ai cũng yêu thôi

Chẳng ai quý kẻ tôi đòi vong nô

Hôm nay vững một cơ đồ

Đều do xương máu ông cha xây thành.

#thơca

#vănhọc

#thơtình

#thơhay

#vănchương

#nghệthuật

#thicaviệtnam

THĂNG LONG

 THĂNG LONG 

Duy Sac

Sông Hồng cuồn cuộn chảy

Dòng nước đỏ mênh mông

Ngàn năm rì rầm sóng

Xanh ngát những cánh đồng

Đại La thành xưa ấy

Cao Biền đã định danh

Yên Nam đô hộ phủ

Tiếng vang đến Đại Đường

Đất bốn bề bằng phẳng

Khó thủ lại dễ công

Nhưng thuận lợi lưu thông

Nên giao thương phát triển

Đại La rồi Tống Bình

Chốn phồn hoa đô hội

Quy tụ khí địa linh

Nhiều đời sinh nhân kiệt

Một nghìn năm Bắc thuộc

Đất Việt vẫn ngoan cường

Họ Khúc tài thao lược

Yên Nam dần ly khai

Đại La thành kiêu hãnh

Vững vàng trước ngoại xâm

Họ Kiều mưu phản chủ

Ngô Quyền giữ cơ đồ

Lý Triều thời thịnh trị

Thăng Long đất kinh kỳ

Đại Việt vang thiên hạ

Tứ đại khí lừng danh

Vó ngựa Mông hung bạo

Giày xéo đất kinh thành

Thăng Long ngùn ngụt cháy 

Dòng sông Hồng xót thương

Anh hùng nuôi chí lớn

Thân nếm mật nằm gai

Một trận cuồng phong dậy

Giặc Nguyên phách hồn bay

Hai mươi năm đắng cay

Đông Đô buồn u uất

Nhưng tinh thần bất khuất

Đại Việt lại quật cường.

Đông Quan thề hữu hảo

Ta thêm bạn bớt thù

Đông Đô về lại chủ

Kinh thành lại xa hoa

Quân Thanh nổi can qua

Giặc lại vào đất dữ

Mùa xuân hoa đào nở

Thăng Long rồng bay lên

Trăm năm đời lầm than

Thành tan kinh đô nát

Đời nô lệ nhục nhằn

Hồng Hà trào tuôn hận

Cuộc cách mạng mùa Thu

Thăng Long lại trở về

Thủ Đô Hà Nội đó

Oai hùng bước trường chinh

Bao nhiêu lần đổi tên

Nay vinh quang Hà Nội

Đất thiêng ngàn năm ấy

Nước Việt Nam muôn năm.

Hoaphuongdo

TRIỆU THỊ TRINH KHƠI NGHĨA

 TRIỆU THỊ TRINH KHỞI NGHĨA

Duy Sac 2003

Trăng vàng soi sáng núi Nưa

Rừng sâu vang tiếng gươm khua dập dồn

Nữ nhi nặng nợ non sông

Cùng anh dựng ngọn cờ hồng khởi binh

Đạt rằng nay nước non mình

Trăm năm nô lệ, quân Ngô bạo tàn

Giặc kia như bọn sài lang

Sưu cao, thuế nặng, diệt nòi giống ta

Em tuy là phận đàn bà

Nhưng mang chí lớn khiến ta tự hào

Mai đây cờ nghĩa phất cao

Người Nam kiêu dũng sợ nào giặc kia

Hiểm nguy ta há sợ gì

Trưng Vương ngày trước nữ nhi anh hùng

Vang danh khắp cả Lĩnh Nam

Tấm gương sáng ấy lưu ngàn năm sau

Trinh rằng cẩn thận hàng đầu

Em lo giặc lắm mưu sâu kế hèn

Nếu như chúng hãm hại anh

Mình em thân gái khó thành đấu tranh

Đạt rằng khởi nghĩa sẽ thành

Anh tin em sẽ lưu danh muôn đời

Quê hương sẽ giải phóng thôi

Lĩnh Nam hào kiệt rạng ngời sử xanh

Nơi đây rừng thẳm núi xanh

Như là một dãy tường thành uy nghi

Quân lương, vũ khí tụ về

Đào hào, đắp lũy, chông tre, bẫy ngầm

Ngày đêm ta cứ luyện quân

Thăm dò thế giặc dần dần là hay

Sức ta lớn mạnh mỗi ngày

Chờ thời cơ đến ra tay công thành

Triệu rằng tài trí của anh

Em sao có thể sánh bằng được đây

Nhưng mà tình thế lúc này

Em xin mạn phép lên thay tạm thời

Đêm nay dưới ánh trăng soi

Em đây ghi nhớ những lời của anh

Mai đây vào cuộc đấu tranh

Nguyện đem xương máu đáp đền núi sông

Anh nghe kìa tiếng trống đồng

Hồn thiêng sông núi đang vang vọng rồi

Tổ tiên linh hiển đang soi

Dẫn đường chỉ lối bao đời cháu con

Thề xin rửa nhục non sông

Giữ cho nòi giống lưu truyền muôn thu

Dân nam dựng lại cơ đồ

Một lòng đánh đuổi quân Ngô bạo tàn

Lời thề theo gió ngân vang

Núi Nưa dậy tiếng muôn ngàn quân reo

Cờ hồng phất phới bay cao

Nhụy Kiều nữ tướng bắt đầu khởi binh.

TRẬN THIÊN MẠC

 TRẬN THIÊN MẠC

Trích Trường ca Sát Thát

Duy Sac

Sau khi thất bại nhiều lần

Tướng Trần Hưng Đạo lui quân từ từ

Bảo toàn lực lượng quân ta

Căn cứ Vạn Kiếp thế là dựng lên

Lũy cao đắp đất làm nền

Chông tre cắm khắp xung quanh rất dày

Quân canh nghiêm ngặt đêm ngày

Các ổ mai phục có bày hố chông

Cọc dài cắm ở lòng sông

Để ngăn thuyền chiến tấn công bất ngờ

Quân Nguyên nắm bắt địa đồ

Thoát Hoan hạ lệnh đánh vô tức thì

Đại quân được phái gấp đi

Hơn ba mươi vạn tiến về ngày đêm

Thoát Hoan có vẻ tự tin

Ông ta hạ lệnh đánh liền thắng nhanh

Tiêu diệt chủ lực quân trần

Mở đường tiến xuống Thăng Long dễ dàng

Quân Nguyên khí thế đang hăng

Quân Trần cố gắng kéo dài thời gian

Biết bao nghĩa sỹ liều thân

Mục đích là để cầm chân quân thù

Tình hình có vẻ sắp thua

Tướng Trần Hưng Đạo khuyên vua bỏ thành

Toàn quân phải rút đi nhanh

Bảo toàn lực lượng để giành trận sau

Chiến dịch di tản bắt đầu

Thăng Long bỏ trống, phá cầu, giấu lương

Hai vua về đất Thiên Trường

Thuyền rồng nương gió căng buồm về Đông

Tiễn đưa lưu luyến vợ chồng

Mẹ con xa cách trong lòng xót xa

Con thơ ra tiễn chân cha

Trống đồng giục giã tuyển đinh mọi làng

Dân cư bỏ trốn vào hang

Lương thực đem hết vào rừng giấu đi

Chiến tranh tang tóc chia ly

Văn Minh Đại Việt thời kỳ bi thương

Quân Nguyên làm chủ chiến trường

Thế nên bọn chúng khuếch trương tinh thần

Thoát Hoan cổ vũ toàn quân

Khao thưởng cho những thành phần có công

Quân Nguyên vào chiếm Thăng Long

Thoát Hoan hý hửng bắt đầu kiêu căng

Sau khi củng cố quân trang

Thoát Hoan dựng trại liên hoàn nối nhau

Chiến dịch truy kích bắt đầu

Ông phái khinh kỵ đuổi theo vua Trần

Quân ta tình thế khó khăn

Đội quân chủ lực đã dần rút đi

Bỏ không hầu hết thành trì

Quân Nguyên truy đuổi không khi nào dừng

Vó câu ngang dọc núi rừng

Tù và gào giống oan hồn kêu la

Bọn chúng đốt sạch hết nhà

Muôn nơi, tiếng khóc, tiếng la dậy trời

Thiên Trường đêm vắng trăng soi

Hai vua nuốt lệ ngậm ngùi đắng cay

Nước non trong cảnh tình này

Đến như muông thú, cỏ cây cũng buồn

Anh hùng trăn trở nước non

Tiếng kêu chim nhạn bồn chồn tâm cang

Quân Nguyên truy đuổi rất hăng

Thoát Hoan quyết bắt vua trần mới thôi

Nhiều ngày tính toán xong rồi

Ông ta ra lệnh cho người đuổi theo

Ô Mã Nhi sẽ dẫn đầu

Lý Hằng, Khoan Triệt theo nhau đi cùng

Ngày đêm cấp tốc truy lùng

Phải bắt bằng được vua Trần về Doanh

Từ khi rút khỏi kinh thành

Quân Trần luôn tránh giao tranh kẻ thù

Trần Bình Trọng bảo vệ vua

Ông về Thiên Mạc để chờ quân Nguyên

Nhằm ngăn bọn chúng tiến lên

Để vua di chuyển bằng thuyền trốn đi

Quân Nguyên chẳng kiếm được gì

Gặp Trần Bình Trọng, thế là tấn công

Hai bên đối trận giữa đồng

Lý Hằng không nói liền xông vào liền

Trần Bình Trọng thúc ngựa lên

Ông vung tới tấp đâm liền mấy 

thương

Nhằm ngay vào mặt Lý Hằng

Một đòn thương hiểm khiến Hằng thót tim

Hằng vung đánh kích trả liền

Binh khí va chạm tiếng kêu kinh hồn

Hai bên vừa thủ vừa công

Thương pháp cuồn cuộn như rồng cưỡi mây

Lý Hằng chống trả mỏi tay

Hơn ba mươi hiệp chưa ai muốn lùi

Khoan Triệt thấy vậy không vui

Ông ta xốc tới đánh bồi mấy đao

Lời rằng tên họ khai mau

Tại sao ngươi dám chặn đầu quân ta

Quân Trần chạy hết rồi mà

Ngươi chắc chán sống mới ra cản đường

Trọng rằng bảo vệ quê hương

Là trang nam tử phải đương đầu thù

Các ngươi có thể giết ta

Nhưng không thể khiến nước ta quy hàng

Khoan Triệt cười lớn ngênh ngang

Rằng ngươi cũng chỉ là hàng gia nô

Tội gì mà phải hồ đồ

Liều thân vì chủ để cho phí đời

Quy hàng với bọn ta thôi

Bạc vàng, gấm vóc một đời cao sang

Trọng rằng ta Bảo Nghĩa Vương

Dòng dõi quý tộc là người Hoàng gia

Hôm nay đối trận cùng ta

Các ngươi chắc khó vượt qua chỗ này

Lý Hằng cười khẩy, vỗ tay

Rằng thôi ta có chuyện này nói luôn

Quân ta đang đến Thiên Trường

Nếu ngươi hiểu biết chỉ đường cho nhanh

Trong tay ngươi có ngàn binh

Còn ta một vạn tình hình rất căng

Biết ngươi có chút tài năng

Nhưng tuổi còn trẻ, không chừng làm vua

Quân Trần đang ở thế thua

Ngươi đừng có cố để mà khổ thân

Bình Trọng tức giận hầm hầm

Ông cầm thương đến tấn công Lý Hằng

Đôi bên lại đánh rất hăng

Khoan Triệt thấy vậy liền tung mấy đòn

Đại đao bổ xuống tấn công

Bình Trọng liền lách vai sang tránh đòn

Tướng Nguyên liên tục tấn công

Nhưng Trần Bình Trọng võ công toàn tài

Một mình đánh cả lúc hai

Tướng Nguyên mệt bở hơi tai đỡ đòn

Quân Nguyên muốn bắt sống ông

Bọn chúng liền ném dây thừng bốn bên

Con ngựa bị bắn đầy tên

Nó ngã quỵ xuống cạnh bên chủ mình

Quân Nguyên bắt Trọng vào doanh

Lý Hằng liền nói anh hùng sa cơ

Hai ta mỗi chủ tôn thờ

Tiếc cho dũng tướng tài ba thế này

Hãy về với Đại Nguyên ngay

Ta xin Hoàng Hoàng Đế cho ngài làm vương

Ô Mã Nhi tỏ vẻ thương

Rằng ôi dũng tướng họ Trần đây sao

Đâu đâu xem mặt chút nào

Quả nhiên tuổi trẻ tài cao hơn người

Mau mau cởi trói ra thôi

Ta mời chén rượu kính người hùng anh

Đại quân ta chiếm kinh thành

Ngài mau chỉ chỗ vua Trần cho ta

Ngọc vàng, gấm vóc, đàn bà

Ngài sẽ thỏa thích để mà sướng vui

Tha hồ hưởng thụ cuộc đời

Tội gì phải khổ vì người làm chi

Ngài mau chỉ chỗ ra đi

Tước Vương chắc sẽ tức thì được ngay

Trọng rằng nghe kỹ ta đây

Ngươi Nam ta hận chúng bay muôn đời

Đừng mà dụ dỗ lắm lời

Ta chết cũng sẽ đời đời lưu tên

Thà ta làm quỷ nước nam

Chứ không về bắc để làm tước vương

Anh hùng tử chiến sa trường

Chứ không chấp nhận làm phường vong nô

Các ngươi đừng có hồ đồ

Muốn chém, muốn giết, cứ mà làm ngay

Khoan Triệt nhè nhẹ vỗ tay

Ông ta liền nói tên này kiêu căng

Thôi thì cho hắn thỏa lòng

Chớ đôi co mãi mất công làm gì

Giáp sỹ mau dẫn hắn đi

Một đao giết chết tức thì cho ta

Trần Bình Trọng bị lôi ra

Quân Nguyên tra tấn ông ta nhục hình

Xong rồi tùng xẻo toàn thân

Cung thủ xạ tiễn hàng ngàn mũi tên

Anh hùng không tiếng kêu rên

Xã thân vì nước lưu danh muôn đời.

LÊ NGỌC HÂN TIỄN NGUYỄN HUỆ

 LÊ NGỌC HÂN TIỄN NGUYỄN HUỆ

Thơ Duy Sắc 2003

Bắc Hà cấp báo hung tin

Quân Thanh đã kéo đại binh sang rồi

Vua Lê quay lại giữ ngôi

Sơn Hà, Xã Tắc đến hồi lâm nguy

Giặc tràn ngập khắp biên thuỳ

Nhân dân khổ luỵ cảnh đời lầm than

Ruộng vườn, nhà cửa nát tan

Chia ly, cách trở chứa chan lệ sầu

Đại Việt cương thổ còn đâu

Chẳng lẽ ta lại cúi đầu hay sao

Chàng ơi định liệu thế nào

Chiêu Thống vô đạo thật buồn biết bao

Mặc dù chung giọt máu đào

Nhưng mà thiếp chẳng thể nào thứ tha

Bên nợ nước, phía tình nhà

Thiếp chỉ thân phận đàn bà nhỏ nhoi

Nàng quả nhiên thật rạch ròi

Anh thư liệt nữ hiếm hoi ở đời

Chuyện này chắc bởi ý trời

Khí số Đại Việt đến thời đổi ngôi

Nhà Lê đã quá lâu rồi

Diệt vong vì bọn vua tôi hàng thần

Ta nguyện cứu nước cứu dân

Bắc tiến đánh bọn hoàng thân yếu hèn

Dẹp tan quân Mãn một phen

Thăng Long ta hẹn gặp vào đầu xuân

Thưa cùng với lại phu quân

Thiếp đây chỉ khách hồng quần nữ nhi

Việc quân nào có biết chi

Hôm nay thiếp tiễn chàng đi sa trường

Một lời gửi gắm yêu thương

Một lời cầu chúc lên đường thành công

Một lời tạ lỗi núi sông

Vì cháu thiếp đã sống không biết điều

Một lời tạ lỗi Lê triều

Vì thân con gái phải yêu chồng mình

Nàng ơi nàng rất thông minh

Nhi nữ thường tình nhưng chí hùng anh

Ta nguyện chí lớn sẽ thành

Ta nguyện một trận quyết giành non sông

Tây Sơn áo vải cờ hồng

Nguyễn Huệ ta vốn đã không sợ gì

Mãn Thanh nào có đáng chi

Một trận ta sẽ đuổi đi nhẹ nhàng

Chỉ lo cho nỗi buồn nàng

Phòng không trong lúc đông đang cuối mùa

Giấc nồng sợ tiếng gươm khua

Chiều hôm lắm tiếng chuông chùa bi ai

Đời ta chinh chiến miệt mài

Tri âm chưa có một ai như nàng

Trước kẻ thù ta hiên ngang

Nhưng đứng trước nàng ta lại bất an

Chàng sao thế, đừng thở than

Việc quân với thiếp nào liên can gì

Chàng hãy vững chí mà đi

Đừng vì một kẻ nữ nhi mà buồn

Sao chàng để nước mắt tuôn

Chàng có thể nói ngọn nguồn được không

Tạ ơn nàng đã thương chồng

Ta đi ra đất Thăng Long lần này

Vô tình gươm giáo trong tay

Cháu nàng mà lỡ chẳng may không còn

Liệu nàng có hận ta không

Mặc dù ta nghĩa vợ chồng bấy lâu

Chàng ơi chớ có u sầu

Thiếp là phận gái nào đâu sá gì

Vì nghĩa lớn, chàng phải đi

Cháu thiếp dù gì cũng bán quê hương

Lòng dân đã rất chán chường

Hoàng Lê đã mất ngôi vương lâu rồi

Chàng mau chuẩn bị đi thôi

Trời sắp sáng rồi quân sỹ đang mong

Cảm ơn nàng đã tỏ lòng

Ta giờ hiểu được đục trong cả rồi

Hứa với nàng sẽ nhanh thôi

Xuân này ta rước nàng hồi cố hương.

HAI BÀ TRƯNG

 HAI BÀ TRƯNG

Hán Quang Vũ Đế đương triều

Nhân dân Giao Chỉ chịu nhiều khổ đau

Thân phận như kiếp ngựa trâu

Cuộc đời nô lệ một màu tối tăm

Thái Thú Tô Định tham lam

Vơ vét thoả mãn lòng tham vô bờ

Cửu Chân, Nhật Nam, Hợp Phố

Dân tình khốn khổ thật là thảm thương

Buồn cho thân phận quê hương

Anh hùng nghĩa sỹ tìm đường đấu tranh

Thế lực lại quá mong manh

Tô Định tiến hành đàn áp rất nhanh

Nhiều cuộc khởi nghĩa bất thành

Nghĩa sỹ bị hành hình rất dã man

Bà Trưng người gốc Văn Lang

Con nhà thuộc hàng Lạc Tướng vang danh

Bà Man Thiện bậc sinh thành

Chị em từ nhỏ học hành giỏi giang

Anh thư văn võ song toàn

Chồng là Thi Sách làm quan một vùng

Thi Sách là bậc anh hùng

Chí lớn vẫy vùng muốn đuổi Hán Quân

Vợ chồng yêu nước thương dân

Chiêu mộ nghĩa sỹ xa gần rất đông

Vợ chồng chung ngọn cờ hồng

Quyết chí một lòng cứu lấy non sông

Ngày đêm thôi thúc trống đồng

Hào kiệt chung lòng náo nức về theo

Tô Định cho mật thám theo

Tìm cách khéo léo dụ hàng nghĩa quân

Thi Sách né tránh nhiều lần

Cố gắng bí mật để mà mộ binh

Tô Định đã nắm tình hình

Biết rằng Thi Sách luyện binh ngấm ngầm

Ông ta theo dõi âm thầm

Dùng vàng dụ dỗ , hỏi thăm tận tình

Thi Sách biết khó giữ mình

Khéo léo luồn cúi cố tình làm thinh

Từ đó mất lòng Tô Định

Ông ta đã có ý định diệt trừ

Sau những tính toán dự trù

Thi Sách bị dụ phải về Luy Lâu

Tô Định bắt Sách cúi đầu

Giải tán quân sỹ rồi mau đầu hàng

Thi Sách không chịu đầu hàng

Tô Định vội vàng dùng làm con tin

Trưng Trắc đã biết nguồn tin

Bà rất bực mình và hận Hán quân

Tô Định bắt bà giao quân

Chồng sẽ được thả bình an trở về

Thi Sách mới nhắn tin về

Thù nhà nợ nước hai bề cùng lo

Nàng phải gây dựng cơ đồ

Xác thân ta nguyện hiến cho nghiệp Hùng

Chớ nghe lời kẻ gian hùng

Tô Định gian trá hắn không giữ lời

Phất cờ khởi nghĩa ngay thôi

Ta dẫu chết rồi sử sách lưu danh

Trưng Trắc buồn suốt năm canh

Thù nhà nợ nước phải đành gánh chung

Chị em dựng ngọn cờ hồng

Làm lễ tế chồng trước lúc ra quân

Nghĩa sỹ hăng hái tinh thần

Khắp vùng Giao Chỉ rầm rần quân reo

Nhân dân khắp chốn về theo

Nghĩa quân lớn mạnh lên theo từng ngày

Cờ hồng trong gió tung bay

Tô Định mặt mày lo lắng hẳn ra

Quân Hán tiến đánh hai bà

Từ Mê Linh, nghĩa quân ra đón đầu

Đôi bên đối trận cùng nhau

Lê Chân nữ kiệt dẫn đầu tiên phong

Nghĩa quân dũng mãnh tấn công

Hán quân sợ hãi chạy không dám nhìn

Bát Nàng ra sức truy binh

Quân đội Tô Định trốn vào Luy Lâu

Nghĩa quân vây hãm Luy Lâu

Tô Định bắt đầu phát hoảng cả lên

Mặt thành cung thủ leo lên

Chảo dầu , nỏ lớn lắp tên thủ thành

Hai bà bao vây ngoài thành

Nghĩa sỹ chuẩn bị công thành bằng thang

Sau hiệu lệnh trống đồng vang

Quân ta xếp hàng chuẩn bị tấn công

Nỏ dài bắn loạt tên đồng

Máy bắn đá cũng tấn công tường thành

Hoả tiễn phóng hết vào thành

Chiến sỹ cảm tử leo thành đánh lên

Quân Hán chống trả bằng tên

Dầu nóng tới tấp đổ lên hào thành

Nghĩa quân cố phá cổng thành

Rất nhiều chiến sỹ bỏ mình tan xương

Máu tươi chảy khắp chân tường

Lớp lớp nghĩa sỹ tìm đường leo lên

Hán quân bắn cả rừng tên

Bộ binh dũng cảm xông lên hộ thành

Nghĩa quân đánh bốn mặt thành

Máy bắn đá phá tan tành nhà dân

Vòng vây càng xiết chặt dần

Lương thực sắp cạn, Hán quân yếu dần

Tô Định buộc phải xuất quân

Mở con đường máu cứu thân của mình

Ông ta tập họp tướng binh

Toàn quân thề quyết liều mình xông ra

Cửa bắc, quân Hán xông ra

Quân của hai bà chờ đã từ lâu

Hán quân dàn trận đối đầu

Bộ binh thiết giáp bắt đầu tản ra

Cung thủ rút sẵn tên ra

Kỵ binh ra sức hét la ầm ầm

Tô Định vẻ mặt hầm hầm

Đốc thúc trống trận liên hồi trợ binh

Ông ta chửi bới và khinh

Nội dung bảo Việt tộc mình Man di

Hai bà chẳng đếm xỉa gì

Voi chiến đồng loạt tức thì xông lên

Bộ binh hỗ trợ cạnh bên

Cung thủ bắn những rừng tên đánh vào

Quân Hán dũng mãnh xông vào

Kỵ binh ào ào chém giết lung tung

Quân ta bị lắm thương vong

Trận tuyến nhiều vòng bị đánh bật ra

Bát Nàng, Lê Chân xông pha

Thánh Thiên cũng quả thật là oai phong

Hai bà thúc giục trống đồng

Tiếng chiêng, tiếng cồng uy hiếp Hán Quân

Voi chiến lăn xả liều thân

Nghĩa sỹ tinh thần chiến đấu thêm hăng

Nhân dân tiếp viện thêm tăng

Quân Hán hoảng loạn tinh thần chạy đi

Tô Định không kịp nghĩ suy

Cắt râu, cởi áo tức thì chuồn ngay

Luy Lâu , binh lính hàng ngay

Quân ta nhiều ngày truy kích Hán quân

Nghĩa quân thần tốc như thần

Giải phóng dần dần toàn cõi Lĩnh Nam

Giao Chỉ, Cửu Chân, Nhật Nam

Quân Hán đầu hàng quy phục khắp nơi

Sáu lăm thành được thu hồi

Dẹp yên giặc rồi, Trưng Trắc lên ngôi

Triều đình trên dưới vua tôi

Chăm lo cho đời sống của muôn dân

Trưng Vương rất được lòng dân

Lĩnh Nam dần dần ổn định dân sinh

Kinh thành đóng tại Mê Linh

Trưng Vương tài tình lãnh đạo quốc gia

Ngày đêm củng cố nước nhà

Cộng đồng Bách Việt theo bà rất đông

Quảng Tây và xứ Quảng Đông

Nhất trí đồng lòng theo Trưng nữ Vương

Sau ba năm khó trăm đường

Giao Chỉ ngoan cường làm chủ Lĩnh Nam

Hán Vũ Đế vẫn lòng tham

Nhất quyết tái chiếm phương nam trả thù

Mã Viện tập kết quân nhu

Phục Ba nhận chỉ tiếp thu soái kỳ

Lĩnh Nam chinh phạt Man di

Thuỷ bộ cấp tốc tức thì hành quân

Mã Viện là một công thần

Tướng già lão luyện cầm quân rất tài

Quân Hán tiến đánh dài dài

Ta chống không lại, rút dần về nam

Toàn bộ phía bắc Lĩnh Nam

Nhiều thành thất thủ đã hàng Hán quân

Mã Viện tiến xuống dần dần

Bộ binh đã tiến đến gần Mê Linh

Lê Chân ngăn chặn thuỷ binh

Thế giặc quá mạnh, bà đành rút lui

Quân ta vừa đánh vừa lùi

Mã Viện liên hồi đốc thúc tiến công

Quân Hán do rất là đông

Hai bà bị bọn đàn ông xem thường

Thành Mê Linh tuy cao tường

Nhưng nhiều nam tướng không vâng lệnh bà

Họ xem thường phận đàn bà

Mã Viện kéo đến họ ra đầu hàng

Quân ta vì thế mà tan

Thánh Thiên cùng với Bát Nàng hy sinh

Lê Chân vất vả chiến chinh

Hai bà đành phải lui binh vào rừng

Cẩm Khê là trận cuối cùng

Mã Viện phong toả trùng trùng vòng vây

Hai bà cố đánh phá vây

Thế nhưng lần này sức yếu thế cô

Quân Hán nhiều đợt xông vô

Cũng không hề có dễ mà thắng ngay

Hai bà tháo chạy đêm ngày

Sông Hát án ngữ chặn ngay con đường

Biết mình đã đến cùng đường 

Chị em nhảy xuống dòng sông trầm mình

Nhiều nữ tướng cũng hy sinh

Giữ lấy khí tiết dân mình Văn Lang

Mã Viện dẹp yên Lĩnh Nam

Ông ta cho làm chiếc cột đồng to

Trên khắc một dòng chữ to

Cột đồng gãy là Giao Chỉ diệt vong

Nghìn năm vọng tiếng trống đồng

Nỗi nhục mất nước chất chồng xót xa.

Nguyễn Duy Sắc 2002

Tài liệu tham khảo chính: Đại Việt Sử Ký Toàn Thư

CHIẾN THẮNG RẠCH GẦM-XOÀI MÚT

 CHIẾN THẮNG RẠCH GẦM – XOÀI MÚT 1785

Tác giả Nguyễn Duy Sắc

Sáng tác năm 2002 -  2005

Chúa Nguyễn chạy xuống phía nam

Chiêu mộ binh sỹ quyết tâm trả thù

Người nam vì nhớ ơn xưa

Họ đã ủng hộ quân nhu rất nhiều

Tuy nhiên chẳng đáng bao nhiêu

Bởi lòng dân đã có nhiều khác nhau

Trải qua nhiều trận thua đau

Quân Nguyễn cảm thấy bắt đầu yếu đi

Chúa Nguyễn có tính đa nghi

Nên nhiều danh tướng bỏ đi không về

Mặc dù thiếu thốn mọi bề

Thế nhưng chúa Nguyễn không hề chịu thua

Quyết tâm giành lại ngôi vua

Muốn dốc toàn lực trả thù Tây Sơn

Năm Quý Mão, tiết mùa xuân

Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ tiến quân đánh vào

Châu Văn Tiếp được Chúa giao

Tiếp có nhiệm vụ đón đầu tiên phong

Tiếp dùng sách lược hoả công

Thế nhưng bị lộ nên không có thành

Đội quân của Tiếp tan tành

Tiếp cố tìm cách chạy nhanh giữ mình

Chúa Nguyễn hay tin thất kinh

Ông dẫn triều đình tháo chạy xa hơn

Định Tường Chúa tạm dừng chân

Củng cố lực lượng và an dân tình

Châu Văn Tiếp chạy một mình

Tiếp đi tìm kiếm viện binh đủ đường

Nhưng không ai nhủ lòng thương

Vì họ rất sợ tai ương vướng vào

Tiếp chưa biết tính làm sao

Các tướng khuyên Tiếp kéo nhau ra hàng

Tiếp rằng là tướng sa trường

Tấm lòng trung nghĩa lẽ thường xưa nay

Dù Tây Sơn có đến đây

Ta thà chịu chết chứ ai lại hàng

Nói xong Tiếp mới thề rằng

Thân ăn lộc chúa hai lòng ai dung

Ta dù đến bước đường cùng

Thân này vẫn mãi sẽ trung với ngài

Các người sợ chết cút ngay

Đừng để ta phải bẩn tay giết người

Tiếp dẫn theo một số người

Họ men đường núi đi vào Cao Miên

Từ đó Tiếp đến nước Xiêm

Xiêm là một nước bình yên rất giàu

Kinh tế phát triển đang mau

Vua Xiêm có mộng đánh vào Cao Miên

Hay tin Tiếp đến cầu xin

Dã tâm của chúa nước Xiêm càng nhiều

Gia Định là đất phì nhiêu

Nếu như chiếm được là điều càng hay

Chúa Xiêm mời Tiếp đến ngay

Tiếp đã trình bày rành mạch đầu đuôi

Vua Xiêm nghe hết xong xuôi

Vua rằng ngài hãy về nơi chúa ngài

Ngài mời chúa gấp sang đây

Ta sẽ bàn bạc chọn ngày giúp cho

Châu Văn Tiếp đã bớt lo

Ông phái lính chạy báo cho chúa liền

Chúa Nguyễn vừa được hay tin

Toàn bộ triều đình sang hết nước Xiêm

Vua Xiêm chào đón linh đình

Vua mời nhà chúa đi xem kinh thành

Yến tiệc bày biện rất nhanh

Đôi bên thảo luận tình hình mượn quân

Vua Xiêm ra vẻ phân vân

Rằng giờ ta sẽ giúp quân cho ngài

Tuy nhiên tình thế lúc này

Nước ta đang có loạn này chưa xong

Nếu ngài dẹp yên thành công

Ta hứa sẽ giúp và không nuốt lời

Chúa rằng ngài cứ giao người

Tôi sẽ dẹp loạn cho ngài một phen

Vua Xiêm cảm thấy chưa tin

Tuy nhiên ông vẫn làm thinh giả vờ

Ông nghĩ tình thế bây giờ

Quân không một mống còn mơ mộng gì

Nếu thích thì ta cho đi

Để xem tài trí của ông thế nào

Vua Xiêm ngẩng mặt thở phào

Rằng ngài nói vậy thì mau lên đường

Người Mã Lai lấn biên cương

Chúng tôi chịu lắm tổn thương lâu rồi

Phía bắc đất nước của tôi

Nhân dân rất tội và nhiều tổn thương

Ngày mai ngài hãy lên đường

Giúp tôi yên ổn biên cương lại nào

Chúa Nguyễn chấp nhận thương đau

Chúa hứa rằng sẽ dẹp mau loạn này

Hôm sau chúa tiến hành ngay

Vua Xiêm hớn hở mặt mày cười to

Ông cấp một ít quân cho

Còn lại là chúa tự lo mọi bề

Quân Nguyễn lập tức ra đi

Thẳng hướng biên thuỳ giáp Miến Điện ngay.

Sau khi tìm hiểu vài ngày

Chúa lên kế hoạch đánh ngay trận đầu

Quân Nguyễn rất giỏi đánh nhau

Thần công dàn trận bắt đầu tấn công

Miến Điện ỷ thế quân đông

Họ tràn ra đồng áp sát Nguyễn quân

Chúa bị thiệt hại nhiều quân

Chúa đành tính kế cho quân tạm lùi

Quân Nguyễn chết một số voi

Nhiều lính bỏ xác tại nơi chiến trường

Chúa buồn và rất tiếc thương

Nhưng chúa vẫn phải tìm đường thắng ngay

Hôm sau trận địa được bày

Chúa Nguyễn ra lệnh xua bầy voi lên

Xạ thủ tới tấp bắn tên

Miến Điện thấy thế tiến lên đánh liền

Vài giờ đánh giết như điên

Thình lình quân Nguyễn chạy đi một đường

Quân Miến Điện đuổi khẩn trương

Họ không hề biết tai ương đang chờ

Nguyễn quân xốc tới bất ngờ

Quân từ bốn phía hét hò xông ra

Quân Miến Điện sợ quá la

Họ bị phục kích thật là thảm thương

Toàn quân phơi xác đầy đường

Chỉ trong phút chốc chiến trường bình yên

Quân Nguyễn cấp báo lên trên

Vua Xiêm nghe được thế nên rất mừng

Toàn quân đều được thưởng công

Vua rằng ngài thật tài năng hơn người

Loạn kia biết mấy năm trời

Chúng tôi đã mất nhiều người tài năng

Tôi từng hứa với ngài rằng

Giờ tôi sẽ cử quân sang giúp ngài

Chúa rằng vậy thật quá hay

Tôi sẽ xem lịch chọn ngày xuất quân.

Vua Xiêm cấp năm vạn quân

Ba vạn quân bộ tiến dần dần sang

Chiêu Biền Biện với Lục Côn

Thêm Sa Uyên nữa dẫn đoàn bộ binh

Cộng thêm hai vạn thuỷ binh

Do hai cháu ruột vua Xiêm dẫn đầu

Chiêu Tăng, Chiêu Sương cùng nhau

Tiên phong thống lĩnh bắt đầu nhổ neo

Chúa Nguyễn cũng dẫn quân theo

Thực lực không nhiều chỉ khoảng vạn quân

Liên minh đi chẳng nghỉ chân

Châu Văn Tiếp, Mạc Tử Sanh dẫn đường

Liên quân đánh chiếm Kiên Giang

Họ vào Rạch Giá dễ dàng như không

Tây Sơn thực lực không đông

Đô đốc Nguyễn Hoá khó lòng chống ngăn

Nguyễn Hoá phải bỏ Trấn Giang

Hoá phải lùi để bảo toàn đội quân

Bỏ thành Ba Thắc, Trà Ôn

Sa Đéc, Mân Thít mất luôn một ngày

Trương Văn Đa đã được hay

Ông dẫn quân thuỷ đến ngay Long Hồ

Châu Văn Tiếp tiến quân vô

Mục đích tập kích bất ngờ Văn Đa

Sông Măng Thít, Tiếp vừa ra

Tây Sơn cử tướng Bảo ra chặn đầu

Hai bên dàn trận đánh nhau

Tiếp bị Bảo dụ chạy vào vòng vây

Văn Tiếp không kịp trở tay

Ông bị chém chết tại ngay mũi thuyền

Chúa Nguyễn biết được hung tin

Chúa cho tiếp viện tiến lên cứu người

Chưởng cơ Bảo thua tả tơi

Bảo bị trúng đạn bỏ đời sông sâu

Trương Văn Đa rất buồn đau

Nhưng không đủ sức đánh nhau, ông lùi

Long Hồ, Đa củng cố người

Tây Sơn bị mất nhiều nơi của mình

Đa cho đắp đất xây thành

Báo cáo tình hình về đất Quy Nhơn.

Cấp báo cùng với tướng quân

Nguyễn Ánh đang mượn thêm quân đánh về

Hà Tiên cho đến Ba Thê

Thế đang lớn mạnh kéo về Mỹ Tho

Phò mã đang rất là lo

Cần phải tiếp viện gấp cho quân mình

Thế ngươi có biết tình hình

Nguyễn Ánh thế trận hành binh thế nào

Hắn đã mượn quân nước nào

Vũ khí , lực lượng ra sao thế nào

Bẩm ông quân Xiêm đã vào

Binh hơn sáu vạn ào ào tiến công

Thuyền chiến đều bọc giáp đồng

Trên thuyền nhiều súng thần công nòng dài

Bộ binh có lính Mã Lai

Voi chiến đông lắm khoảng hai trăm ngoài

Phò mã đã rút dài dài

Cố gắng cầm cự chờ ngài vào trong

Thành Gia Định đang bỏ không

Quân Nguyễn mà đến khó phòng bị đây

Được rồi ta sẽ vào ngay

Quân Xiêm rồi sẽ biết tay phen này

Ngươi đưa ta bản đồ ngay

Rồi vào trong ấy thăm dò thực hư

Trương Văn Đa giỏi binh thư

Chắc sẽ chống cự khoảng dăm ba ngày

Bây giờ ta báo vua ngay

Phát binh thẳng tiến vào ngay trong ngày

Nguyễn Ánh phải chết phen này

Nếu không mối hoạ sau này không yên

Quân Xiêm cướp bóc như điên

Hãm hiếp, giết chóc gây nhiều oán than

Chúa Nguyễn đành phải cắn răng

Chúa buồn nhưng chẳng nói năng được gì

Châu Văn Tiếp đã mất đi

Quân Nguyễn có vẻ yếu đi phần nào

Chúa Nguyễn củng cố hư hao

Quân Nguyễn tiếp tục đánh vào Ba Lai

Tướng Tây Sơn ở trận này

Nguyễn Văn Kim là một tay rất cừ

Nguyễn Văn Lượng tiến quân vô

Văn Kim phục kích bất ngờ xông ra

Văn Lượng không kịp kêu la

Lượng bị chém chết lăn ra giữa đồng

Nguyễn Văn Kim rút qua sông

Ba Lai bỏ trống cho quân Nguyễn vào

Trà Tân cách đó không lâu

Tây Sơn cũng đã kéo nhau bỏ thành

Liên quân làm chủ tình hình

Dọc tuyến sông Tiền đều có đồn binh

Trà Tân là đại bản doanh

Họ chuẩn bị đánh về Gia Định thành

Sau nhiều ngày tiến quân nhanh

Nguyễn Huệ đến đóng tại thành Mỹ Tho

Ông cho quân đánh thăm dò

Mục đích tìm hiểu thực hư thế nào

Sau khi tìm hiểu cũng lâu

Ông mới bắt đầu kế hoạch tấn công

Bước đầu Huệ lấy vàng ròng

Ông đã mua chuộc lấy lòng quân Xiêm

Ly gián Chúa Nguyễn với Xiêm

Làm cho nội bộ liên minh chia lìa

Chúa Nguyễn không biết làm gì

Bởi chúa lép vế phận mình lưu vong

Chúa buồn tự nhủ trong lòng

Rằng quân Xiêm sẽ chết không đường về

Chiêu Tăng, Chiêu Sương hả hê

Họ nghĩ Nguyễn Huệ là tay đàn bà

Định dùng vàng dụ dỗ à

Tây Sơn chỉ một đám gà loi choi

Chúa sang phân tích rạch ròi

Rằng là Nguyễn Huệ rất tài dùng binh

Các ông chớ có coi khinh

Tôi bị hắn đánh tan tành nhiều phen

Chiêu Tăng lại nghĩ chúa hèn

Ông ta cao hứng nói lên mấy lời

Rằng ngài cầu đến nước tôi

Mọi việc giờ có chúng tôi lo rồi

Ngài chỉ cần về chỗ ngồi

Xong việc ngài sẽ lên ngôi trị vì

Chúa buồn lẳng lặng ra đi

Chúa biết sẽ chẳng còn gì nay mai

Chúa gọi văn võ đến ngay

Chúa rằng tình thế lúc này rất nguy

Quân Xiêm chúng chẳng biết gì

Sớm muộn sẽ bị tan tành mà thôi

Chúng ta phải kiếm đường lui

Nếu không sẽ chết không nơi chôn mình

Bất hoà trong mối liên minh

Làm cho một số tướng binh nản lòng.

Nguyễn Huệ chuẩn bị tấn công

Ông cho tìm hiểu khúc sông Rạch Gầm

Đoạn từ Xoài Mút, Rạch Gầm

Hai bên rừng rậm dễ bày phục binh

Ông cho thuyền chiến ẩn mình

Cù lao là chỗ tinh binh nằm chờ

Thần công lắp đặt trên bờ

Tay súng, cung thủ sẵn sàng tấn công

Sau khi bố trí hết xong

Nguyễn Huệ phát pháo tấn công thình lình

Chiêu Tăng lập tức điều binh

Sạ Uyển giữ đại bản doanh ở nhà

Lục Cổn dẫn bộ binh ra

Cổn sẽ phối hợp để mà cứu nhau

Chiêu Tăng, Chiêu Sương đi đầu

Tiên phong dẫn cả trăm tàu chiến đi

Mỹ Tho thẳng tiến tức thì

Tây Sơn chưa động tĩnh gì hết trơn

Chỉ vài đoàn thuyền cỏn con

Mới nghe súng nổ hết hồn chạy xa

Hình như thắng dễ quá mà

Quân Xiêm bởi thế thành ra khinh người

Chúa Nguyễn sợ toát mồ hôi

Ông hiểu Nguyễn Huệ lâu rồi nên lo

Ông biết Huệ đang giả đò

Chắc ở đâu đó phục binh cả rồi

Nhưng giờ chúa đành chịu thôi

Chúa dặn các tướng không rời xa nhau

Khi thất bại còn tìm nhau

Giữ gìn quân số về sau rất cần

Các tướng giữ vững tinh thần

Họ thề cố gắng bảo toàn quân binh

Một đêm hùng hổ tiến binh

Liên quân đi một hành trình rất êm

Sông dài như dải lụa mềm

Gió thổi mát rượi càng thêm mơ màng

Chiến thuyền lướt rất nhẹ nhàng

Chúa Nguyễn cảm giác trong người lạnh gê

Chúa rằng các tướng chờ nè

Ta biết Nguyễn Huệ đánh ra bây giờ

Chuẩn bị phòng thủ kỹ vô

Để tránh thiệt hại nhiều cho quân mình

Các tướng lập tức điều binh

Họ quan sát kỹ tình hình bờ sông

Bất ngờ pháo nổ trên không

Thuyền Tây Sơn đã tấn công chặn đầu

Thần công tới tấp bắn vào

Quân Xiêm không có cách nào tiến lên

Tình hình có vẻ khó khăn

Liên quân dừng lại rồi dàn hàng ngang

Quân Xiêm bắn dọc bờ sông

Bộ binh của họ hiệp đồng tiến vô

Chỉ sau có nửa canh giờ

Yếu tố bất ngờ đã hết rất nhanh

Quân Xiêm củng cố đội hình

Hàng trăm thuyền chiến liều mình phá vây

Quân Tây Sơn hơi lung lay

Binh sỹ có vẻ chùn tay rất nhiều

Liên quân lợi dụng thuỷ triều

Họ đánh rất rát và liều xông ra

Nguyễn Huệ quan sát từ xa

Ông nghĩ chẳng lẽ quân ta sợ à

Lệnh truyền liền được ban ra

Rằng ai bỏ chạy là ta chém liền

Binh sỹ sợ, đánh như điên

Bè lửa tới tấp đốt thuyền quân Xiêm

Rất nhiều thuyền chiến bị chìm

Quân Xiêm không có cách tìm lối ra

Tây Sơn đánh giáp lá cà

Câu liêm, móc sắt tung ra kéo người

Mặt sông loang đỏ máu tươi

Trận địa đặc ngẹt xác người hai bên

Đến gần sáng, mặt trời lên

Ba trăm thuyền chiến gần như không còn

Ba vạn quân bị đánh tan

Liên quân thảm bại nát tan đội hình

Chiêu Tăng, Chiêu Sương liều mình

Hai người lên bộ chạy nhanh một lèo

Sạ Uyển cũng bỏ chạy theo

Họ đến Sa Đéc cùng nhau tìm đường

Tây Sơn truy đuổi không ngừng

Ba người phải chạy băng rừng sang Miên

Từ đó họ về đất Xiêm

Chúa Nguyễn chạy đến Hà Tiên trong ngày

Liên quân đã bị đánh bay

Nguyễn Huệ là một thiên tài dùng binh

Ngàn năm lịch sử chiến tranh

Tướng quân Nguyễn Huệ lưu danh muôn đời.

#tho,#thohayvietnam,#thotinh,#thoduysac,#thohay,#thohai,#vanhoc,#thotinhchoem,#thocavietnam,#thovacuocsong,#thomoi,#nhathotre,#thocodien,#thohiendai,#thohaiku

CUỘC CHIẾN THÀNH ĐA BANG

 CUỘC CHIẾN THÀNH ĐA BANG

( KHÚC CA BUỒN NHÀ HỒ PHẦN HOẠ)

Tác giả: Nguyễn Duy Sắc (2005)

Sau khi ổn dịnh triều đình

Nhà Hồ cho sứ sang Minh cầu hoà

Tuy nhiên Minh muốn đánh qua

Cho nên chính sách nghị hoà không xong

Hồ Quý Ly lo trong lòng

Ngài lên kế hoạch bố phòng biên cương

Thượng hoàng thị sát nhiều đường

Ngài quyết tâm dựng bức tường Đa Bang

Bản đồ chuẩn bị sẵn sàng

Dân phu cùng với tiền vàng đổ ra

Ngày đêm nườm nượp quân xa

Nhân dân cả nước nhà nhà góp công

Thành đắp men theo triền sông

Từ phía núi Tản, thành vòng triền đê

Quy mô không chỗ nào chê

Thành dài trăm dặm vòng về Đông Đô

Hồ Hối Khanh đốc dân phu

Ông cho chặt những cây to trong rừng

Quân ta đóng cọc trên sông

Xích sắt giăng rất nhiều vòng tinh vi

Mục đích ngăn chiến thuyền đi

Cầm chân quân thuỷ những khi giặc vào

Chiến luỹ đắp rất là cao

Có sông là hào nên khó đánh vô

Đồn binh bố trí quy mô

Hiệp đồng tác chiến khi mà có nguy

Trong thành là quân chính quy

Lực lượng tinh nhuệ của triều Đại Ngu

Kho tàng dự trữ quân nhu

Voi chiến từ từ tập kết rất đông

Mặt thành ta đặt thần công

Chân thành có cắm nhiều chông nhọn dài

Cách một dặm có pháo đài

Cung thủ cầm sẵn nỏ dài đứng canh

Sau nhiều ngày tháng đắp thành

Họ Hồ cũng đã hoàn thành Đa Bang

Hồ Quý Ly đã sẵn sàng

Đại Ngu quyết chí không hàng giặc Minh

Hồ Nguyên Trừng làm tổng binh

Ông nhận nhiệm vụ giữ thành Đa Bang

Thượng hoàng dặn Nguyên Trừng rằng

Chúng ta chỉ có Đa Bang tuyến đầu

Thua là chẳng còn gì đâu

Con phải kiên quyết chặn đầu quân Minh

Trừng rằng con hứa hết mình

Đa Bang nơi ấy, giặc Minh chôn đời

Tuy nhiên con có đôi lời

Lòng dân đang rất xa rời chúng ta

Thế giặc mạnh hơn quân ta

Con đây không sợ nhưng mà vẫn lo

Nay cha tin tưởng giao cho

Con một lòng phải cố lo mọi bề

Chỉ cần lòng dân theo về

Giặc dù mạnh mấy không nề hà chi

Hồ Quý Ly buồn tức thì

Rằng chuyện ấy tạm gác đi con à

Nếu giờ bàn tán nhiều ra

Sẽ khiến tướng sỹ của ta nản lòng

Giặc Minh đang đến tiến công

Cả tuyến biên giới ta không giữ rồi

Ta chỉ còn Đa Bang thôi

Con phải cố gắng trông coi hết mình

Hồ Nguyên Trừng rất tự tin

Trừng rằng con hứa giữ gìn Đa Bang

Nhưng lòng Trừng rất ngổn ngang

Bởi Trừng đang biết khó khăn chực chờ

Cha con đàm đạo nhiều giờ

Hôm sau Trừng nhận soái cờ ra đi

Hồ Hán Thương dặn chi ly

Rằng Khanh hãy cố gắng vì giang sơn

Ta sẽ ổn định lòng dân

Hậu phương không bỏ tiền quân sa trường

Hồ Nguyên Trừng liền lên đường

Ông đi thẳng đường tiến đến Đa Bang

Quân Minh đã tiến quân sang

Nhiều tuyến biên giới dễ dàng vượt qua

Bọn chúng liên tục phát loa

Kêu gọi dân chúng nước ta bỏ Hồ

Rêu rao phù Trần diệt Hồ

Làm cho dân chúng đắn đo trong lòng

Tướng Hồ đã phản rất đông

Nguyên Trừng biết vậy nhưng không cách nào

Ông bổ sung lực lượng vào

Súng thần công mới gắn vào lưng voi

Thuyền chiến đinh sắt ra đời

Trên thuyền súng ống tân thời gắn vô

Sau nhiều ngày đi thăm dò

Nguyên Trừng lên tác chiến đồ chi li

Quan sát những hướng giặc đi

Chuẩn bị kế hoạch rút đi bảo toàn

Ông biết khó giữ Đa Bang

Vì nhiều tướng đã ra hàng quân Minh

Bị lộ nhiều chỗ ém binh

Thế trận về phía quân mình khó ra

Nguyên Trừng gọi các tướng ra

Rằng ai can đảm cùng ta ngăn thù

Một lòng phụng sự Đại Ngu

Ơn này lịch sử nghìn thu lưu truyền

Thái Bá Nhạc, Lương Dân Hiến

Hai tướng vội giơ tay liền xung phong

Nhạc rằng trung nghĩa một lòng

Tôi nguyện đền đáp non sông không nề

Lương Dân Hiến cũng xin thề

Thân này đã nguyện theo về Đại Ngu

Tôi xin liều chết ngăn thù

Quyết tâm tử thủ, Thái Sư yên lòng

Nguyễn Tông Đỗ cũng xung phong

Đỗ thề cũng sẽ một lòng không lui

Nguyên Trừng cảm thấy rất vui

Ông ban ấn tín đến nơi từng người

Nguyên Trừng ngửa mặt lên cười

Rằng đúng là trời chưa muốn diệt ta

Ông đưa kế hoạch hết ra

Rằng Đa Bang chính là nơi yết hầu

Các tướng hãy lập công đầu

Ngăn giặc để những tuyến sau vững vàng

Các tướng nhận lệnh sẵn sàng

Họ đến doanh trại vội vàng điều quân

Hồ Nguyên Trừng dẫn đại quân

Ông lập doanh trại ở gần Đông Đô

Quân Minh tiến đến thăm dò

Họ thấy thành lớn, đắn đo rất nhiều

Trương Phụ suy nghĩ đăm chiêu

Mộc Thạnh cũng tỏ vẻ nhiều lo âu

Phụ liền nói thẳng một câu

Rằng thành cao thế chỗ nào đánh vô

Từ đây cho đến Đông Đô

Chiến luỹ kiên cố cả trăm dặm dài

Chỗ nào cũng có pháo đài

Thần công với lại nỏ dài ở trên

Nếu quân ta cố đánh lên

Sẽ chết sạch chẳng có tên nào còn

Lại thêm những trại thuỷ quân

Thuyền chiến bọn chúng có thần công to

Mộc Thạnh rằng ngài chớ lo

Bọn hàng tướng đã dâng cho địa đồ

Thành này tuy cao và to

Thế nhưng vẫn đánh được vô dễ dàng

Mộc Thạnh cười một tiếng vang

Thạnh lấy bản vẽ và dâng lên liền

Trương Phụ xem xong lặng im

Phụ vẫn chưa tìm ra cách đánh hay

Mộc Thạnh nói tiếp vào ngay

Rằng trận chiến này ta phải hao quân

Chúng ta tám chục vạn quân

Tinh nhuệ thiện chiến hơn quân nhà Hồ

Đại tướng chớ có âu lo

Ta nên kiên quyết đánh cho mạnh vào

Phụ rằng ý ông thế nào

Tôi đang định bắc cầu phao công thành

Tôi thấy phía nam của thành

Có một bãi cát cho mình đổ quân

Sau một vài phút phân vân

Thạnh rằng cẩn thận coi chừng phục binh

Hồ Nguyên Trừng giỏi dụng binh

Tôi nghĩ hắn sẽ dụ mình đến đây

Bây giờ tôi có ý này

Chúng ta phối hợp đông tây đánh vào

Phụ rằng phải đánh làm sao

Ông hãy nói rõ ra mau còn bàn

Thạnh Rằng tôi đánh Mộc Hoàn

Trại này là Thánh Dực quân nhà Hồ

Tiêu diệt hết đạo quân đó

Thỉnh cầu đại tướng cấp cho quân liền

Từ đây ta sẽ tiến lên

Phá huỷ thuỷ trại dọc ven sông dài

Phụ rằng Hồ Xạ ở đây

Ông ta dạn dày kinh nghiệm đánh nhau

Không dễ dàng thắng được đâu

Mộc Thạnh cười khỉnh buông câu xem thường

Rằng tôi đã biết được đường

Mấy tên hàng tướng bày cho hết rồi

Một trận là diệt gọn thôi

Ngài cứ yên chí để tôi công đồn

Trương Phụ buột miệng cười giòn

Vậy thì hay lắm không còn lo chi

Ông dẫn năm vạn quân đi

Xoá xổ cái trại này đi nhanh nào

Mộc Thạnh nhe nhõm hở phào

Ông ta về trại rồi mau lên đường

Tin khẩn bắn đến vách tường

Hồ Xạ gọi tướng khẩn trương xuất thành

Quân Hồ bày trận rất nhanh

Mộc Thạnh đến trước hàng binh chửi rằng

Họ Hồ hiếm đoạt ngai vàng

Làm cho dân chúng nước nam oán thù

Ngươi mau thu xếp quân nhu

Giải giáp quân ngũ rồi theo thiên triều

Đừng nên cô chấp làm liều

Ta sẽ kết liễu cuộc đời các ngươi

Hồ Xạ giận bắn hết người

Tướng sỹ lắm kẻ đã hơi nản lòng

Xạ rằng ngươi chớ mà mong

Đại Ngu ta quyết sẽ không đầu hàng

Nhà Trần thối nát ngai vàng

Họ Hồ gánh vác giang san thay trời

Ngươi đừng đứng đó lắm lời

Hôm nay ta sẽ giết ngươi trả thù

Thạnh đã ra lệnh cung thủ

Quân Minh vù vù bắn loạt tên sang

Quân Hồ bắn trả vội vàng

Kỵ binh của giặc tiến sang xông vào

Hồ Xạ tay cầm đại đao

Ông thúc lính vào chém giết thẳng tay

Hai quân hỗn chiến nửa ngày

Quân Hồ đã có nhiều tay đầu hàng

Hồ Xạ cảm thấy hoang mang

Ông cho đánh trống vội vàng rút lui

Mộc Hoàn thất thủ mất rồi

Hồ Xạ cố chạy khỏi nơi chiến trường

Ông chạy đến Hồ Nguyên Trừng

Xạ rằng binh tướng phản ta hết rồi

Thái Sư tính toán lại thôi

Quân ta mấy chốc đến hồi bại vong

Nguyên Trừng nước mắt lưng tròng

Trừng rằng ta hiểu mà không cách nào

Phải cố chứ giờ làm sao

Chẳng có lẽ nào chịu trói hay sao

Trừng gọi Trần Đĩnh bước vào

Trận này tôi phải dựa vào tài ông

Bãi Thiên Mạc dễ tấn công

Giặc Minh chắc sẽ vượt sông chỗ này

Ông dẫn quân đến phục ngay

Quyết tâm phải thắng trận này nghe không

Trần Đĩnh hứa sẽ lập công

Ông cho quân mã ra sông lên thuyền

Hôm sau Thạnh đến báo tin

Rằng tôi huỷ diệt cái tên ấy rồi

Mộc Hoàn đã bị đốt toi

Quân Hồ không thấy tăm hơi mống nào

Trương Phụ vui sướng biết bao

Phụ rằng như vậy đâu nào khó chi

Tưởng nhà Hồ có cái gì

Hoá ra họ cũng chỉ đi tuyên truyền

Nào là đinh sắt chiến thuyền

Nào là quân đội thường xuyên canh phòng

Nào là chế súng thần công

Nào là quân số rất đông và tài

Vậy ta sẽ tấn công ngay

Chúng ta đổ bộ lên ngay bãi bồi

Ông chuẩn bị thuyền đi thôi

Đêm mai ông với lại tôi lên đường

Quân Minh gấp rút khẩn trương

Chiến thuyền đã được căng buồm hết lên

Trần Đĩnh biết rõ nguồn tin

Ông cho quân đội nằm yên trên bờ

Sau khi di chuyển nhiều giờ

Quân Minh liền hạ hết cờ, buông neo

Ban đêm sông rộng, gió reo

Trương Phụ cho chèo thuyền chở lính vô

Sau gần khoảng một canh giờ

Hai vạn quân đã lên bờ rât nhanh

Quân Minh định áp sát thành

Họ muốn đột kích đánh nhanh bất ngờ

Thang mây cùng với thần cơ

Thuốc nổ, đạn dược đều cho vào bờ

Bốn bề im lặng như tờ

Xa xa chiến luỹ chẳng hề lính canh

Trương Phụ quan sát xung quanh

Một số đoạn thành có vẻ dễ leo

Phụ cho quân lẳng lặng vào

Phụ nghĩ Hồ chẳng thể nào mà ngăn

Trần Đĩnh chưa muốn ra quân

Đĩnh đợi Trương Phụ đến gần thành hơn

Quân Hồ đã lắp cung tên

Dao găm, đoản kiếm giương lên cả rồi

Chỉ cần có mệnh lệnh thôi

Họ sẽ xông đến diệt loài xâm lăng

Mộc Thạnh nhìn ngó xa xăm

Ông ta cảm thấy bất an trong lòng

Thạnh rằng khoan hãy tấn công

Tôi nghĩ ta sẽ không xong trận này

Ngài nhìn xem phía lùm cây

Tôi e chúng đã có bày phục binh

Trương Phụ bất chợt giật mình

Phụ nghĩ Hồ mới bại binh vừa rồi

Chắc chưa có thể phục hồi

Sao bố trí kịp quân nơi chỗ này

Phụ ra lệnh lắp thang mây

Dũng sỹ tài giỏi leo ngay lên thành

Thình lình đuốc sáng mặt thành

Quân Hồ từ ở trên thành bắn ra

Bị bất ngờ, giặc lùi xa

Trương Phụ liền nói chúng ta lộ rồi

Mau mau phải rút đi thôi

Nhưng Trần Đĩnh đã đến nơi chặn đầu

Đĩnh cho phóng hoả đốt tàu

Quân Hồ bốn phía xông vào tấn công

Trên thành nổ súng thần công

Trương Phụ, Mộc Thạnh bơi sông về thuyền

Hai tướng vội kéo buồm lên

Quân Minh tháo chạy như điên cuống cuống

Vạn quân phơi xác chiến trường

Trương Phu, Mộc Thạnh thảm thương vô cùng

Về đến trại, Phụ hoảng hồn

Phụ rằng ta thật vẫn còn trẻ con

Nguyên Trừng hắn đã giỏi hơn

Quân Hồ không phải là quân tầm thường

Vạn quân ta đã tử thương

Là trang đại tướng thật ô danh mà

Thạnh rằng may cho chúng ta

Tên Trần Đĩnh chẳng nhận ra mặt mình

Nên hắn cứ bắn linh tinh

Nếu không bọn mình giờ đã thành ma

Mộc Thạnh rằng dám đánh ta

Các ngươi thật là lớn mật to gan

Thạnh đặt bản vẽ lên bàn

Rằng đây có đạo thuỷ quân nhà Hồ

Tướng chỉ huy rất hồ đồ

Hắn ta là kẻ dâm ô ngu đần

Chúng ta tập kích bất thần

Chắc chỉ một trận là tan tành liền

Diệt đạo thuỷ quân đầu liên

Ta dùng chiến thuyền đến bãi cát kia

Đánh nhử sau đó rút đi

Để xem chỗ ấy có gì hay không

Trương Phụ bước đi mấy vòng

Ông ta nghị bụng khó lòng thắng nhanh

Quân Hồ nhiều trại ngoài thành

Họ sẽ ứng cứu rất nhanh khi cần

Mộc Thạnh thấy Phụ phân vân

Thạnh rằng tôi sẽ cầm quân đi đầu

Hứa với ngài đúng một câu

Không thắng tôi sẽ dâng đầu làm gương

Phụ rằng ông chớ khinh thường

Quân Hồ chắc có chủ trương hết rồi

Thạnh rằng ngài hãy tin tôi

Tình hình tôi đã nắm rồi trong tay

Xin ngài ban ấn tướng đây

Tôi sẽ tập kích diệt ngay trại này

Trương Phụ đành chấp thuận ngay

Phụ rằng ông hãy tự mình lo toan

Tôi cấp hai vạn thuỷ quân

Ông phải cẩn thận tránh thương vong nhiều

Mộc Thạnh vâng lệnh đi liền

Thạnh ra chuẩn bị chiến thuyền xuất quân

Thạnh cho thuyền tiến dần dần

Thuyền đã đến gần thuỷ trại Đại Ngu

Nguyễn Công Khôi tướng nhà Hồ

Một tay trác táng lắm trò dâm ô

Khôi đang bù khú hát hò

Lính vào báo có kẻ thù tấn công

Khôi không tin nên chẳng phòng

Doanh trại yên ắng như không có người

Thuyền chiến nhàn nhã thảnh thơi

Mộc Thạnh đã đến sát nơi trại thuyền

Thạnh ra lệnh phóng hoả liền

Chỉ trong phút chốc trại thuyền cháy to

Khôi vẫn chưa thấy gì lo

Bất thần ngọn lửa cháy to ngút trời

Công Khôi bủn rủn rã rời

Ông ta tháo chạy cứu đời mình thôi

Lính tráng một nửa chết trôi

Một số chết cháy, xác trồi đầy sông

Cả một trời lửa màu hồng

Doanh trại thuyền chiến cháy không còn gì

Thám mã về báo tức thì

Rằng Công Khôi đã chạy đi mất rồi

Thuỷ quân bị đánh tơi bời

Quân ta thiệt hại hết mười phần hơn

Hồ Nguyên Trừng giật bắn lên

Ông hét một tiếng rằng tên dâm loàn

Tại ta đã quá chủ quan

Tin tưởng giao hắn thuỷ quân trại này

Mộc Thạnh nhìn tàn lửa bay

Thạnh nghĩ quân đội thế này đánh ai

Tưởng Hồ Nguyên Trừng có tài

Hoá ra cũng chỉ là tay đàn bà

Làm sao đương nổi quân ta

Đại Ngu đúng thật không ra cái gì

Mộc Thạnh ra lệnh rút đi

Về đến doanh trại, Thạnh đi ngủ liền

Sáng sớm, Phụ gọi Thạnh lên

Phụ rằng ta phải tiến lên công thành

Tôi nhận chiếu chỉ kinh thành

Ngô Hoàng không muốn nam chinh kéo dài

Ta phải đánh cấp tập ngay

Để cho quân lính có ngày hồi hương

Phụ rằng tập họp khẩn trương

Ta sẽ dàn trận tìm đường tấn công

Ta thề đánh gấp cho xong

Nguyên Trừng mi sẽ đừng hòng thoát thân.

Trương Phụ lệnh tập họp quân

Các tướng Minh đã kéo quân hội về

Tướng sỹ áo mũ chỉnh tề

Trương Phụ chuẩn bị lộ trình hành quân

Mộc Thạnh cùng với Trần Tuấn

Tây Nam, hai tướng dẫn quân đánh vào

Trương Phụ, Thái Phúc, Hoàng Trung

Họ đánh tây bắc chỗ vùng thành cao

Quân Minh vượt sông ào ào

Binh tám mươi vạn đánh vào Đa Bang

Quân Hồ trong thế sẵn sàng

Đạn súng đều đã được mang lên thành

Cung thủ dàn khắp mặt thành

Khói hiệu trên những tháp canh mịt mù

Quân Minh dàn trận từ từ

Thần công của họ bày ra hết rồi

Chiêng trống thúc giục liên hồi

Trương Phụ phát pháo xong xuôi công thành

Thần công giặc bắn vào thành

Thiệt hại một số tháp canh vòng ngoài

Máy bắn đá bắn liên hồi

Tên đạn chẳng khác mưa rơi trên đầu

Nhưng thành vẫn chẳng hư hao

Bởi chiến luỹ rất là cao và dày

Mặc cho tên đạn mưa bay

Quân Hồ bình tĩnh không ai sợ gì

Một hồi tiếng nổ im đi

Quân Hồ tức thì phản pháo bắn ra

Thần công Hồ bắn rất xa

Quân Minh sợ quá tản ra cứu mình

Tiếng đạn nổ rất là kinh

Mảnh văng đã khiến giặc Minh sợ nhiều.

Trương Phụ cho phất cờ hiệu

Bộ binh như đợt thuỷ triều tràn lên

Thang mây được bắc đứng lên

Quân Minh áp sát leo lên trên thành

Quân Hồ xối xả bắn lên

Dầu nóng đổ xuống lềnh lênh chiến hào

Giặc bị sập bẫy té nhào

Rất đông lính tráng lọt vào hố chông

Xác chết lớp lớp chồng chồng

Lính Minh có vẻ như không dám liều

Trương Phụ ép lính phải trèo

Ông ta không tiếc máu đào ba quân

Giặc dồn dập đánh nhiều lần

Thành kiên cố quá khiến quân chết nhiều

Mộc Thạnh cũng quyết đánh liều

Thạnh bắt lính phải cố leo lên thành

Thang mây áp sát chân thành

Quân Hồ trên thành bắn cả rừng tên

Giặc liều mạng cứ leo lên

Xác chết chất đống cả trên mặt thành

Chiến luỹ nhớp nhúa máu tanh

Máu chảy thành dòng chẳng khác gì sông

Giặc Minh ỷ thế người đông

Tầng tầng lớp lớp lên không có ngừng

Chiến hào lửa cháy phừng phừng

Quân Hồ chém giết đến run cả người

Đánh nhau suốt mấy ngày trời

Đa Bang, quân lính rã rời cả ra

Quân Minh không có nới ra

Chúng đã thề quyết diệt ta trận này

Cho nên giặc xiết chặt vây

Trong thành, tướng sỹ tới ngày cạn lương

Nguyên Trừng cho lính vận lương

Nhưng đi giữa đường bị giặc cướp đi

Tình thế cấp bách và nguy

Tướng Nguyễn Tông Đỗ xin đi ra ngoài

Đỗ rằng giặc đã bao vây

Trong tình thế này tôi muốn xông ra

Thái Bá Nhạc khuyên đừng ra

Vì giặc đông gấp chúng ta rất nhiều

Trong thành quân chẳng bao nhiêu

Dựa vào chiến luỹ là điều mới hay

Tiếp viện rồi sẽ đến ngay

Chúng ta ráng đợi vài ngày xem sao

Lương Dân Hiến cũng nói vào

Chúng ta đã có thành cao, luỹ dày

Giặc đánh liên tiếp mấy ngày

Nhưng mà vẫn chẳng lung lay chút nào

Ông định ra thành là sao

Hay là lo sợ thương đao vô tình

Nguyễn Tông Đỗ bèn phân minh

Chúng ta đã đánh giặc Minh nhiều ngày

Xác chết bọn chúng chất đầy

Những mùi uế khí nó gây cả người

Tôi muốn ra hít khí trời

Nhân tiện đánh một số nơi mình cần

Mộc Thạnh là kẻ hung tàn

Tôi muốn diệt hắn nên xin ra ngoài

Hiến rằng tôi hiểu ý ngài

Nhưng thành kiên cố ra ngoài làm sao

Đỗ rằng đục tường chứ sao

Tôi sẽ cho đào cái lỗ chui qua

Voi chiến của mình xông ra

Đánh giáp lá cà tiêu diệt chúng đi

Thái Bá Nhạc vẫn còn nghi

Nhạc rằng vậy để ông đi một mình

Tôi và Dân Hiến giữ thành

Nhưng ông cẩn thận giữ mình bình an

Tông Đỗ đục lỗ phía nam

Ông cho voi chiến ra làm tiên phong

Lưng voi đặt súng thần công

Bộ binh đi sát bên hông ra thành

Mộc Thạnh tiếp đón rất nhanh

Quân Minh ỷ mạnh xông lên đánh càn

Voi chiến quân Hồ thét vang

Quân Minh vội vàng giày xéo lên nhau

Hàng ngàn quân giặc chết đau

Xác chết thành đống ngập cao quá đầu

Thần công tới tấp bắn vào

Mộc Thạnh, Trần Tuấn kéo nhau rút về

Sau khi hội ý chi ly

Quân Minh liền vẽ những hình lân, sư

Hình vẽ trên tấm ván to

Giặc cho quân lính hét hò nhát voi

Mọi thứ chuẩn bị xong xuôi

Mộc Thạnh lại tiến đến nơi chân thành

Nguyễn Tông Đỗ ra khỏi thành

Quân Minh cho lính giơ hình đầu lân

Voi nhìn thấy vậy chùn chân

Giặc bắn tên lửa nhiều lần vào voi

Thế là voi chạy ngược xuôi

Quân Hồ hốt hoảng rối bời hết ra

Toàn quân hỗn loạn chạy xa

Tông Đỗ cố gắng chui qua lỗ về

Giặc Minh truy đuổi tức thì

Giặc chui theo lỗ rồi đi vào thành

Tông Đỗ bị đánh tan tành

Mộc Thạnh lùa hết quân Minh vào thành

Thái Bá Nhạc cố giữ thành

Nhưng quân Minh đã vào thành quá đông

Lương Dân Hiến quá đau lòng

Ông đánh vất vả ngoài, trong mấy vòng

Thái Bá Nhạc bắn thần công

Ông cùng tướng sỹ quyết không cúi mình

Trong thành tràn ngập quân Minh

Quân Hồ tan vỡ hàng binh rất nhiều

Sau mấy giờ đánh các chiều

Tướng Lương Dân Hiến mất nhiều quân binh

Thái Bá Nhạc cố hết mình

Hai tướng tử trận trong thành Đa Bang

Xác người chất đống ngổn ngang

Thật là trận chiến Đa Bang kinh hoàng

Quân Minh bốn vạn chết oan

Quân Hồ một vạn đền ơn sơn hà

Đa Bang là khúc hùng ca

Tinh thần anh dũng dân ta sáng ngời.

#tho,#thohayvietnam,#thotinh,#thoduysac,#thohay,#thohai,#vanhoc,#thotinhchoem,#thocavietnam,#thovacuocsong,#thomoi,#nhathotre,#thocodien,#thohiendai,#thohaiku